Көлік саласын дамытудағы өлшеудің рөлі
Новости
19.05.2017, 10:26
Қоғамдағы кең ауқымды экономика салаларын дамытуда метрологияның маңызы зор. Әлемдік деңгейдегі атаулы күнге орай «Қазақстан темір жолы» компаниясы мен ҚР Инвестициялар және даму министрлігінің Техникалық реттеу және метрология комитеті, «Қазақстан метрология институты» РМК халықаралық сарапшыларды тарта отырып «Көлікке арналған өлшеулер» тақырыбында халықаралық семинар ұйымдастырды.
Қатысушылар метрологиялық қамтамасыз етудің өзекті мәселелерін талқылап, өзара тәжірибе алмасты, сонымен қатар шара барысында саланың жетекші метрологтары кәсіби жетістіктері үшін ынталандырылды. Жыл сайын метрология жөніндегі халықаралық ұйымдар Дүниежүзілік метрология күнін атап өтудің тақырыбы мен ұранын жариялайды. Биыл сол басты назар – көлік саласын дамытудағы өлшеулердің роліне бағытталды.
Жиынға қатысқан халықаралық заңнамалық метрология бюросының, халықаралық салмақтар мен өлшемдер бюросының, Еуразия, Африка және Американың өңірлік метрологиялық ұйымдары өкілдерінің айтуынша, көлікке арналған ең қажетті өлшеулердің қатарына теңіз жүк көлігінде тасымалдау қауіпсіздігін қамтамасыз етуге мүмкіндік беретін жүк контейнерлерінің жылдам өлшеулері кірген. Сонымен қатар олар қазіргі таңда қоршаған ортаны ластау деңгейін бақылауды іске асыру кезінде қолданылатын пайдаланылған газдардың химиялық құрамын сенімді өлшеудің маңыздылығына тоқталды.
Ал «ҚТЖ» ҰК» АҚ бас инженері Батыр Котырев ұлттық компаниядағы метрологиялық қамтамасыз ету мәселесіне тоқталды.
–ҚР-ның «Өлшеу бірлігін қамтамасыз ету туралы» заңына сәйкес біздің компанияда да метрологиялық қызмет құрылған. Оның құрылымында бірнеше басқару деңгейі бар, атап айтқанда, корпоративтік, желілік, аймақтық және тораптық деп бөлінеді. Компанияда өлшеу бірлігімен қамтамасыз ету саласына негіз болатын талаптар орнатудың бірқатар стандарттары жасалды. Бізде қолданылатын өлшеу құралдарының көбісі өзіміздің жеке сынау зертханаларымыздан жіті тексеруден өткізіледі. Бұл дегеніңіз – уақыт пен жиілік және электрлік, геометриялық, радиотехникалық мөлшерді өлшеу құралдары, – дейді бас инженер.
Сынау зертханалары компанияның барлық филиалдарында бар және ҚР аккредиттеу ұлттық жүйесінде тіркелген. Бүгінде компанияда «Метрология» автоматтандырылған жүйесі енгізілуде. Бұл жүйе метрологиялық қамтамасыз ету жағдайын визуалды көрсетуге мүмкіндік беретін жалпы ақпараттық кеңістікте жұмыс істейді. Ол өлшеу құралдарының статусы мен техникалық жағдайына ұдайы мониторинг жүргізуге, компанияда қолданылатын өлшеу құралдарының реестрін жасауға, метрологиялық қамтамасыз ету саласында шығындар мен жұмыстарды жоспарлауға жағдай жасайды.
Бас инженердің компанияның жол шаруашылығы, жол жағдайын бағалау, диагностикасы мен мониторингі «Магистраль» автоматтандырылған басқару жүйесі арқылы қамтамасыз етілетіндігін атап айтты. Оған қазіргі заманғы жаңғыртылған өлшеу құралдары мен кешендері кіреді. Соның арқасында рельстерді үздіксіз бақылау мен рельс табандары геометриясын өлшеу, жер төсемдері мен балласт призмасы жағдайына диагностика және мониторинг жүргізу мүмкін болды. «Магистраль» АБЖ басқару жеделділігі мен сапасын, бизнес үдерістердің оңтайлылығын, жолды күтіп ұстауда шығынның азаюын қамтамасыз етеді. Бұл тиімділікке жол жағдайының кең ауқымды көрсеткішіне жедел қол жеткізудің, жол жөндеу бойынша оның нақты жағдайында жұмыстарды жоспарлап, жол жағдайына талдау жүргізудің, нақты қажеттіліктер негізінде материалдық және еңбек ресурстарының керекті көлемін болжай алудың арқасында қол жетеді.
Қорытындылай келе ұлттық компания өкілі теміржол көлігінде өлшеудің дәлдігі тікелей пойыздар қозғалысының қауіпсіздігіне және тасымал үдерісінің тиімділігіне әсер ететінін айтты. Сол себепті де өлшеу бойынша жасалып жатқан жұмыстың барлығының да теміржол үшін маңызы зор.
Семинар соңында «2017 жылдың Үздік өлшеу құралы» қазақстандық байқауының нәтижелері белгілі болып, соның шеңберінде марапатталған жүлдегерлер қатарында теміржолшылар да болды. Атап айтқанда, ұлттық компанияның ғылыми-зерттеу орталығының метрологиялық қамтамасыз ету секторының бастығы А. Тасыбаева, Жамбыл белгі беру және байланыс дистанциясының тексеруші-метрологы А. Сорокин, Арыс вагон пайдалану депосының зертхана-тексерушісі И. Алтаев, Ақтөбе электрмен эабдықтау дистанциясының зертхана-тексерушісі Р. Төлеп, Астана жол диагностикасы құралдарының аймақтық зертханасының бастығы Д. Жұматаев марапатқа ие болды.
Райхан РАХМЕТОВА
Регионы
22.01.2026
Железнодорожницам рассказали о профилактике рака молочной железы в Караганде
КТЖ в лицах
22.01.2026
Более 17 лет работы, 3 предотвращенные аварии и заслуженная награда: будни осмотрщика-ремонтника вагонов
КТЖ в лицах
22.01.2026
Почетный железнодорожник Бокенбай Жасыбай отмечает 75-летний юбилей
Регионы
22.01.2026
Железнодорожники приняли участие в занятии по гражданской обороне в Павлодаре
Инфраструктура
22.01.2026
Талгат Алдыбергенов посетил вокзал Алматы-1 и оценил ход реконструкции
Регионы
21.01.2026
Эффективность и рост: результаты работы станции Алтынколь за год
Новости
21.01.2026
Строительство новых ж/д линий завершат в 2026 году — Нурлан Сауранбаев
Новости
21.01.2026
Контейнеры, маршруты, терминалы: КТЖ готовит сеть к росту грузопотоков
Регионы
21.01.2026
Вопросы безопасности движения и охраны труда обсудили на станции Жанаарка
Грузовые перевозки
21.01.2026
С начала отопительного сезона по сети КТЖ перевезено более 54 млн тонн угля
Новости
20.01.2026
План развития контейнерных перевозок до 2030 года обсуждают в Казахстане
Грузовые перевозки
20.01.2026
Грузовые железнодорожные перевозки зерна в Узбекистан в 2025 году выросли на 32%
Новости
20.01.2026
Система контроля состояния бесстыкового пути внедрена в Акмолинском регионе
Новости / Цифра недели
20.01.2026
Около 822 тысяч пассажирок воспользовались женскими вагонами
Грузовые перевозки
20.01.2026
На сети колеи 1520 вводят обязательную установку новых подшипников
Новости / Архив
20.01.2026
Газета Қазақстан теміржолшысы, №4 от 20 января 2026 года
Новости
19.01.2026
Энергоэффективность и ресурсосбережение: об экологических мерах рассказали в KTZ Express
КТЖ в лицах
19.01.2026
Старейшая железнодорожница Костанайского региона Анна Рябцева отметила столетний юбилей
Регионы
19.01.2026
О ремонте, обучении и обеспечении безопасности рассказали в Екибастузской дистанции СЦБ
Новости
19.01.2026
Через вокзал «Нұрлы жол» в 2025 году прошли 2,5 миллиона пассажиров