Еліміздің теміржол көлігі жаңа деңгейге көтерілуде: ҚТЖ және Wabtec ауқымды әріптестікті іске қосты
Бүгін Астанадағы Wabtec зауытында журналистерге арналған баспасөз туры өтті, оның барысында «Қазақстан темір жолы» ҰК» АҚ мен Wabtec (АҚШ) компаниясы арасындағы ұзақ мерзімді ынтымақтастық жөніндегі жоспарлар мен жаңа локомотивтер ұсынылды, деп хабарлайды Rail-news.kz.
Қатысушылар өндірістік цехтарға барып, Қазақстанның темір жол машиналарын жасаудың ең озық технологияларын сенімді игеріп жатқанына көз жеткізді.
«ҚТЖ-у тасымалы» ЖШС Бас директорының орынбасары Асан Үмбетов бұл біржолғы мәміле туралы емес, елді алдағы онжылдықтарға заманауи жылжымалы құраммен және кепілдендірілген сервиспен қамтамасыз ететін стратегиялық әріптестік туралы екенін атап өтті. 4,2 миллиард доллар — бұл үш келісімшарттың жалпы сомасы, оған мыналар кіреді:
- 2027-2036 жылдары 300 локомотив сатып алу (жыл сайын 30 бірліктен);
- сервистік шартты 405 локомотивке (бұрын сатып алынған) 2058 жылға дейін ұзарту;
- сатып алынатын локомотивтерге 18 жыл мерзімге толық сервистік қызмет көрсету (2054 жылға дейін);
- жылжымалы құрамды есепке алу, бақылау және диагностикалау үшін Кinetix цифрлық жүйесінің бес жиынтығын жеткізу;
- үш жыл ішінде 505 локомотивке арналған тежегіш цилиндрлер мен компрессорларды күрделі жөндеу;
- Шалғай өңірлерде сервистік орталықтардың қызметкерлері үшін әлеуметтік объектілер салу.
Жобаны қаржыландыру компанияның өз және қарыз қаражаты есебінен жүзеге асырылатын болады. Бұл ретте сервиске арналған шығыстар кредиттерді тартпай-ақ ҚТЖ-ның өз кірістерінен толығымен жабылады.
Қазақстан Еуразияның негізгі көліктік-логистикалық хабына айналуда: ел арқылы Қытай, Орталық Азия елдері, Ресей және Еуропа арасындағы аса маңызды маршруттар өтеді. Соңғы жылдары тасымалдау көлемі бірнеше есе өсті және бәсекеге қабілеттілікті сақтау үшін заманауи және сенімді локомотив паркі қажет.
70-80 жылдары шығарылған қолданыстағы тепловоздар біртіндеп өз ресурстарын сарқуда және ауыстыруды қажет етеді. TЭ33AT сериялы жаңа локомотивтердің айқын артықшылықтары бар: отын шығынын азайту, тартудың жақсаруы, сенімділіктің жоғары деңгейі (парктің 95% дейін дайындығы). Сонымен қатар, локомотивтерде локомотив бригадалары үшін жайлылық (ауа баптағыш,тоңазытқыш, микротолқынды пеш, дәретхана)ажасалған. Тұрақты пайдалану сипаттамалары рельсті үрлеу жүйесі мен оське жүктеменің жоғарылауының арқасында тіпті қиын ауа-райында да қамтамасыз етіледі.
Сондай-ақ, шарт сервистік орталықтар орналасқан шалғай өңірлерде қызметкерлер үшін әлеуметтік объектілер салуды көздейді. Қазақстан тек ел үшін ғана емес, бүкіл Орталық Азия үшін де локомотивтерге техникалық сараптама және сервистік қызмет көрсету орталығына айналуда.
Wabtec-100 жылдан астам тарихы бар компания — Қазақстанда 27 жылдан астам жұмыс істейді. 2009 жылы Астанада «Локомотив құрастыру зауыты» іске қосылды, онда өндірісті жергілікті қамту деңгейі 40% жетеді. Мұнда қазақстандық мамандар еңбек етуде, өз инженерлік мектебі дамуда. 2024 жылы зауыт базасында бүкіл ТМД үшін инженерлік орталық ашылды. Бүгінде елімізде жұмыс орындарын және отандық экономиканы қолдауды қамтамасыз ететін жеті Wabtec сервистік орталығы жұмыс істейді.
Білім беру жобалары – ерекше мақтаныш. Зауыт «Болашақ» бағдарламасымен ынтымақтасып, студенттерді АҚШ-та оқыту мен тағылымдамадан өтуге жібереді. Wabtec барлық ұшу және тұру шығындарын өз мойнына алады, бұл әлемдік деңгейдегі инженерлер мен технологтардың жаңа буынын дайындауға мүмкіндік береді.
ЛҚЗ құрылған сәттен бастап ҚТЖ үшін 675 Локомотив өндірілді, оның ішінде 42-сі ТМД елдері мен таяу шетелдерге экспортқа жіберілді. Жаңа келісімшарттар саланы одан әрі дамытуға, ұлттық экономиканың бәсекеге қабілеттілігін арттыруға және Қазақстанның Еуразияның негізгі көлік торабы ретіндегі ұстанымын нығайтуға жол ашады.
Локомотив паркін жаңғырту өсіп келе жатқан жүк ағынына үздіксіз қызмет көрсетуге мүмкіндік береді және өз кезегінде бүкіл экономика үшін мультипликативті әсерді қамтамасыз етеді, өйткені ол сервистік салаларды, қоймаларды, сервистік салаларды дамыту сияқты аралас салаларды дамытуға әкеп соғады. Бұл дегеніміз, қазақстандықтар жаңа жұмыс орындарын тауып, бюджет қосымша салықтарды алады.
Бұл мәміле жаңа локомотивтер ғана емес. Бұл болашаққа, жаңа технологияларға, жұмыс орындарына инвестиция және Қазақстанның даму мен көшбасшылық бағытын таңдайтынына сенімділік.
