Кешенді техниканың құдіреті
Пассажирские перевозки
13.03.2018, 17:10
Шымкент белгі беру және байланыс дистанциясында вагон дөңгелегінің қызуын анықтайтын көпфунционалды техникалық құралдар кешенінің енгізілгеніне де он жылға жуықтады. Содан бері байланысшылар осы кешенді техниканың құдіретін көріп келеді.
Жалпы КТСМ деп аталатын құрылғы әр 25-35 км қашықтықта орналасқан. Байланыс саласындағы №717 нұсқаулық талабына сай ел ішінде қатынайтын және транзиттік пойыздардың температуралық көрсетікіші екі бөлек. Яғни, белгіленген шақырымына қарай бір күйге келтіреді. Түлкібаста барлық пойыз техникалық қызмет көрсету пунктіне тоқтаса, транзитті пойыздар Арысқа барғанда бір-ақ аялдайды.
– Көпфунционалды техникалық құралдар кешенінің екінші түрі 2011 жылы келді. 2017 жылы қойылған КТСМ 02 түрі бұрынғыға қарағанда өзгерек. Оны шығаратын зауыт бір кемшілігі дәлелденсе, келесі жолы соған сай өзгеріс енгізіп, жаңасын жасауда. Жүріп бара жатқан құрам КТСМ тұрған аумаққа 25 метр қалғанда рельс тізбегі құрылғыны іске қосады. Сосын вагон дөңгелегін таспаға алатын оптикалық құрылғылар жұмысын бастайды. Ал кеңседегі монитордан қай вагонның дөңгелегі қанша градусқа қызғаны көрсетіліп тұрады. Дөңгелектен бір зат сүйретіліп келе жатса, немесе тежегіштері қысқанда дабыл дыбысын береді. Дабылдың үш түрі бар.«0» түрі – диагностика, «1» – апаттың алдында, «2» – апаттық кез. Бұрынғы ПОНАБ құрылғысы вагон дөңгелегінің қызуын тек деңгеймен көрсететін. Ал КТСМ қызудың градусын анықтайды. Жаңа техника болғасын, жұмыс бұрынғыдан әлдеқайда жеңілдеген, – дейді аға электр механик Дінмұхаммед Әсілов.
КТСМ өндіріске келгелі он жыл ғана өткендіктен әзірге жаңа болып саналады. Әр он жылдан кейін жағдайы комиссиялық тексеруден өткен соң, әрі қарай қанша уақыт жұмыс істейтіні белгілі болмақ.
– Бұл құрылғымен жұмыс істеудің бір тиімділігі – республика бойынша әр тараптан қанша пойыз өткенін Астанадағы басшылық орталықтандырылған бақылау жүйесі арқылы монитордан көріп отырады. Мәселен, Жамбылдан шыққан пойыздың Қызылордаға қалай жеткені сияқты. Егер бізге келгенде пойыздың дөңгелегінде ақау болса, оның қай бекеттен бастап қызғанын ортақ желіге қарап білеміз. Осылай қауіпсіздіктің алдын алуға көмектеседі, – дейді аға электр-механик.
Өткен жылы Шымкент дистанциясына қарасты аумақтан 198507 пойыз өтіп, соның ішінде 112 рет бірді-екілі вагон дөңгелегі қызғаны үшін тоқтатылған. Тежегіштің қысып жібермеуі 86 рет тіркелген. Әсіресе, мұндай жағдай Түлкібас пен Састөбеде жиі қайталанады екен. Себебі, Жамбыл облысынан биіктен сайға түсіп келе жатқанда вагон дөңгелектері қызып келеді. Ол жер бұдырына байланысты болғандықтан, бұл аралықта вагон дөңгелегінің қызуын тексермеу туралы шешім қабылданған. Сондықтан келесі құрылғы пойыздар жазыққа түсіп, бір қалыпқа келгенде тексереді.
Аталған техникамен жұмыс істеуді үйрену үшін мамандар Ақтөбе жол техникалық мектебінде оқытылған. Одан бөлек КТСМ құрылғысын шығаратын зауыттың өзінде жыл сайын екі электр механикті Алматы мен Астанаға шақырып, құрылғымен жұмыс істеуді үйретеді. Былтырдан бері «КТСМ 03» түрі шығуда. Ол әзірге тек Ресейде қолданылуда екен. Аға электр механиктің айтуынша, оның қызметі бүгінгі қолданыстағыдан да бір саты жоғары көрінеді.
– Мысалы, КТСМ қондырғысындағы жылуды анықтайтын оптикалардың қызмет көрсету уақыты 3 жылға берілген. Күн ыстықта оның қызмет көрсету уақыты аз. Салқын ауа райында 4-5 жылға ұзаруы мүмкін. Сосын жаңасымен ауысады. Ал соңғы «КТСМ 03» құрылғысына қызмет көрсетпесе де болады. Тек аптасына екі рет тексерсе жеткілікті. Сосын «КТСМ 02» құрылғысы секілді онда бөлмеге арнайы қойылған аппарат жоқ. Ал ескісінде ені мен көлемі бірдей екі метр болатын белгі беретін шкаф бар.Әр бекетте екі механик шкафты кестеге сай он күн мен бір айдың ішінде ашып көріп, тазалап кетеді. Егер аяқ астынан белгі болса, ол диспетчерге, вагон операторына түседі, – деп түсіндірген аға электр-механик осындай құдіреті күшті техниканың жаңа үлгісі өндіріске қосылатын күнді асыға күтіп жүргендерін жеткізді.
Динар МЕЙІРМАН, Шымкент
Новости
13.05.2026
В ликвидации крупного пожара задействовали пожарный поезд станции Тобол
Новости
13.05.2026
В трех регионах проинспектирован ход модернизации вокзалов
Новости
13.05.2026
Глава правительства провел совещание по развитию транспортной отрасли
Грузовые перевозки / Инфографика
13.05.2026
Свыше 84 млн тонн грузов перевезено на сети КТЖ за первые четыре месяца 2026 года
Пассажирские перевозки
13.05.2026
Около 4,2 млн пассажиров планирует перевезти КТЖ этим летом
Регионы
13.05.2026
Уральское эксплуатационное локомотивное депо хранит историю и традиции с 1894 года
Новости
12.05.2026
Железнодорожники появились на LED-экране КТЖ
Регионы
12.05.2026
Выставка ко Дню Победы открылась в Семейском отделении грузовых перевозок
Регионы
12.05.2026
Железнодорожники почтили память героев Великой Отечественной войны в Алматы
Новости
09.05.2026
Поздравление председателя правления Талгата Алдыбергенова с Днём защитника Отечества и Днём Победы
Пассажирские перевозки
09.05.2026
Тематические поезда ко Дню Победы отправились в путь из столицы
Грузовые перевозки
08.05.2026
Впервые организована обратная загрузка по ТМТМ: контейнерный поезд отправлен из Турции в Китай через территорию Казахстана
Регионы
08.05.2026
Железнодорожники Оскеменского региона навестили ветерана Великой Отечественной войны Александру Саратовцеву
Спорт
08.05.2026
Турнир по мини-футболу среди железнодорожников прошел в Экибастузе
Регионы
08.05.2026
Илецкие железнодорожники поддержали акцию «Таза Қазақстан»
Новости
08.05.2026
Талгат Алдыбергенов поздравил 100-летнего ветерана-железнодорожника с Днем защитника Отечества и Днем Победы
Регионы
08.05.2026
Итоги конкурса «Лучшее рабочее место» подвели в Карагандинском филиале «Казпрофжел»
Грузовые перевозки
08.05.2026
Объем перевозок зерна вырос на 15%
Регионы
08.05.2026
Автотормозная конференция прошла в Оскеменском эксплуатационном локомотивном депо
Регионы
08.05.2026
О мероприятиях по охране труда и профилактике переходов путей в неустановленных местах рассказали на станции Алматы-1