Майдангер теміржолшының формасы

Темір жол тарихы
07.04.2025, 13:23
Райхан Рахметова

«Қазақстан теміржолшысы» газетінің тілшісі

Ұлы Жеңістің 80 жылдығына орай барлық музейлерде соғысқа қатысты деректер жинақталып, халық назарына ұсынылуда. ҚТЖ Орталық музейінде тұрған соғыс ардагерінің формасы жайлы мүзей меңгерушісі Ақмарал Молдашева өте қызықты мәліметтер берді.  

Музейде көп жылдан бері құнды қазынадай сақтаулы тұрған бұл форма Құрметті теміржолшы, соғыс ардагері Петр Алексеевич Спиринге тиесілі екен. 1915 жылы Саратов облысы, Вольск облысы Меровка селосында дүниеге келген ол тағдырдың жазуымен бүкіл өмірін Қызылордада өткізген. 1924 жылы Қызылорда облысының Сұлутөбе станциясына қоныс аударған отбасы сол жерге сіңісіп, қалып қойыпты. 1931-1933 жылдар аралығында Түркістанда ФЗО-да оқып,  слесарь мамандығын алып шыққан болашақ теміржолшы еңбек жолын Қызылорда паровоз депосында слесарь болып бастап, бірнеше жылдан соң паровоз машинисінің көмекшісі болып, тағы біраз жылдан кейін машинист біліктілігін алады.  

Соғыс жылдары айрықша резервтегі НКПС №73 колоннасының құрамында майдан мен тылды жалғап жанкештіліктің асқан үлгісін танытып,  ерлікпен еңбек еткен жауынгердің бірі аға машинист Петр Алексеевич Спирин болды. Қызылорда паровоз депосынан құрылған 20 локомотив бригадасының әрбір сапары ерлік пен каһармандыққа толы болғаны тарихтан белгілі. 1944 жылы Спиринге «Құрметті теміржолшы» атағы беріледі. Сонымен қатар «Сталиндік жобаның екпіндісі» және «Үлгілі паровозшы» белгісімен марапатталады. 1944 жылы паровоз құрылысына 300 000 рубль жинағаны үшін Бас қолбасшының КСРО Алғыс хатын алды.

1945 жылы шілде айында 7-колонна Үкіметтің тағы бір айрықша тапсырмасын орындады. Алдыңғы қатарлы машинистер Жоғарғы бас қолбасшы И.В.Сталин бастаған үкімет мүшелері делегациясын тарихи Потсдам конференциясына пойызбен жеткізді. Пойыз жолы Мәскеуден бастап, Брест, Варшава, Познань, Берлин арқылы өтті. Варшава-Познань телімінде тарихи паровозды машинист Петр Спирин басқарды. Тәжірибелі және алдыңғы қатарлы машинист ретінде оны Берлин бағытында жолаушылар пойызын тасымалдауға 1948 жылға дейін қалдырады. Уақыты біткеннен кейін ол Қызылордасына қайта оралады.    

1948 жылдан 1978 жылға дейін паровоз және тепловоз машинисі болып жұмыс істеген П.Спирин «Германияны жеңгені үшін», «Ерен еңбегі үшін», тағы басқа марапаттарға ие болып, 1978 жылы құрметті еңбек демалысына шығады. Теміржол көлігіндегі жалпы еңбек өтілі 43 жылды құрады. 4 ұл, 2 қыз тәрбиелеп өсірген соғыс және еңбек ардагері 1985 жылы Қызылорда қаласыңда қайтыс болып, сонда жерленген.  

– Жеңістің 80 жылдығына орай соғыс жылдарындағы теміржол, соғысқа қатысқан теміржолшылар туралы әртүрлі ақпараттар, қызықты фактілер жинаудамыз. Бұған Қазақстандағы барлық теміржол мұражайлары атсалысуда, – дейді «ҚТЖ» ҰК» АҚ Орталық музейінің меңгерушісі Ақмарал Молдашева.  

Жолаушылар тасымалы
13.03.2026
Наурыз мейрамы қарсаңында ҚТЖ қала маңындағы пойыздарда 2177 қосымша орын ұсынады
Жолаушылар тасымалы
13.03.2026
Jibek Joly туристік пойызы жаңа бағыт бойынша жолға шығады
Инфрақұрылым
13.03.2026
Абай облысында «Бақты – Аягөз» теміржол жобасының іске асырылу барысы талқыланды
Жүк тасымалы
13.03.2026
Қостанайдан Нью-Йоркке дейін...
Жүк тасымалы
13.03.2026
Жаһандық желінің маңызды буыны
Инфрақұрылым
13.03.2026
Назарда тұрған нысандар
Жүк тасымалы
13.03.2026
Семейдегі жүк тасымалы мен логистиканы дамыту шаралары
Қауіпсіздік
13.03.2026
Шымкентте теміржол бойындағы қауіпсіздік мәселелері талқыланды
Жаңалықтар
13.03.2026
Теміржолшылар таңдау жасайды
Жаңалықтар
13.03.2026
Теміржолшылар қан тапсырды
Аймақтар
13.03.2026
Ғибратты ғұмыр иесі
Жаңалықтар / Мұрағат
13.03.2026
Қазақстан теміржолшысы газеті, №19 13 наурыз 2026 жыл
Жаңалықтар
12.03.2026
Көлік қауіпсіздігін қамтамасыз етуге арналған жаңа техника табысталды
Жаңалықтар
12.03.2026
Жолаушылар үшін жаңа бағыттар ашылып, вагондар паркі жаңартылып жатыр – Тоқаев
Жолаушылар тасымалы
12.03.2026
ҚТЖ төтенше ауа райы жағдайында пойыздардың үздіксіз қозғалысын қамтамасыз етуде
Жолаушылар тасымалы
12.03.2026
ҚТЖ тас жолдардың жабылуына байланысты 390 жолаушыны пойызбен жеткізді
Әлемде
12.03.2026
Дрондар теміржол жұмысын өзгертуде
Әлемде
11.03.2026
Әлемдегі ең жүйрік CR450 пойызы 453 км/сағ жылдамдықты еңсерді
Аймақтар
11.03.2026
Жамбылда теміржолшы арулар марапатталды
Жаңалықтар
11.03.2026
Елімізде теміржол вокзалдарын модернизациялау жұмыстары жалғасуда