Майдангер теміржолшының формасы

Темір жол тарихы
07.04.2025, 13:23
Райхан Рахметова

«Қазақстан теміржолшысы» газетінің тілшісі

Ұлы Жеңістің 80 жылдығына орай барлық музейлерде соғысқа қатысты деректер жинақталып, халық назарына ұсынылуда. ҚТЖ Орталық музейінде тұрған соғыс ардагерінің формасы жайлы мүзей меңгерушісі Ақмарал Молдашева өте қызықты мәліметтер берді.  

Музейде көп жылдан бері құнды қазынадай сақтаулы тұрған бұл форма Құрметті теміржолшы, соғыс ардагері Петр Алексеевич Спиринге тиесілі екен. 1915 жылы Саратов облысы, Вольск облысы Меровка селосында дүниеге келген ол тағдырдың жазуымен бүкіл өмірін Қызылордада өткізген. 1924 жылы Қызылорда облысының Сұлутөбе станциясына қоныс аударған отбасы сол жерге сіңісіп, қалып қойыпты. 1931-1933 жылдар аралығында Түркістанда ФЗО-да оқып,  слесарь мамандығын алып шыққан болашақ теміржолшы еңбек жолын Қызылорда паровоз депосында слесарь болып бастап, бірнеше жылдан соң паровоз машинисінің көмекшісі болып, тағы біраз жылдан кейін машинист біліктілігін алады.  

Соғыс жылдары айрықша резервтегі НКПС №73 колоннасының құрамында майдан мен тылды жалғап жанкештіліктің асқан үлгісін танытып,  ерлікпен еңбек еткен жауынгердің бірі аға машинист Петр Алексеевич Спирин болды. Қызылорда паровоз депосынан құрылған 20 локомотив бригадасының әрбір сапары ерлік пен каһармандыққа толы болғаны тарихтан белгілі. 1944 жылы Спиринге «Құрметті теміржолшы» атағы беріледі. Сонымен қатар «Сталиндік жобаның екпіндісі» және «Үлгілі паровозшы» белгісімен марапатталады. 1944 жылы паровоз құрылысына 300 000 рубль жинағаны үшін Бас қолбасшының КСРО Алғыс хатын алды.

1945 жылы шілде айында 7-колонна Үкіметтің тағы бір айрықша тапсырмасын орындады. Алдыңғы қатарлы машинистер Жоғарғы бас қолбасшы И.В.Сталин бастаған үкімет мүшелері делегациясын тарихи Потсдам конференциясына пойызбен жеткізді. Пойыз жолы Мәскеуден бастап, Брест, Варшава, Познань, Берлин арқылы өтті. Варшава-Познань телімінде тарихи паровозды машинист Петр Спирин басқарды. Тәжірибелі және алдыңғы қатарлы машинист ретінде оны Берлин бағытында жолаушылар пойызын тасымалдауға 1948 жылға дейін қалдырады. Уақыты біткеннен кейін ол Қызылордасына қайта оралады.    

1948 жылдан 1978 жылға дейін паровоз және тепловоз машинисі болып жұмыс істеген П.Спирин «Германияны жеңгені үшін», «Ерен еңбегі үшін», тағы басқа марапаттарға ие болып, 1978 жылы құрметті еңбек демалысына шығады. Теміржол көлігіндегі жалпы еңбек өтілі 43 жылды құрады. 4 ұл, 2 қыз тәрбиелеп өсірген соғыс және еңбек ардагері 1985 жылы Қызылорда қаласыңда қайтыс болып, сонда жерленген.  

– Жеңістің 80 жылдығына орай соғыс жылдарындағы теміржол, соғысқа қатысқан теміржолшылар туралы әртүрлі ақпараттар, қызықты фактілер жинаудамыз. Бұған Қазақстандағы барлық теміржол мұражайлары атсалысуда, – дейді «ҚТЖ» ҰК» АҚ Орталық музейінің меңгерушісі Ақмарал Молдашева.  

Аймақтар
30.06.2026
Батыс Қазақстан және Алматы облыстарында теміржол вокзалдарын қайта жаңарту аяқталды
Аймақтар
30.06.2026
Ақмола облысында үш теміржол вокзалы жаңғыртылды
Инфрақұрылым
30.06.2026
Вокзалдардың бағын ашқан бағдарлама
Сұхбат
30.06.2026
Ақтау порты – халықаралық логистика жүйесіндегі маңызды буын
Станция тынысы
30.06.2026
Ірі теміржол торабын бағындырған нәзік жандылар
Аймақтар
30.06.2026
Сыр өңірінде теміржол инфрақұрылымы жаңарып, қауіпсіздік шаралары күшейтілді
Аймақтар
30.06.2026
Мақсат – өзгерістерге бейімделу
Жаңалықтар
30.06.2026
Сала дамуына үлес қосқан теміржолшылар құрметті демалысқа шықты
Жаңалықтар
30.06.2026
Үздік аудармашы
Жаңалықтар
30.06.2026
ҚТЖ мен Эстон темір жолдары Азия мен Еуропа арасындағы жаңа көлік маршруттарының дамуын талқылады
Жаңалықтар / Мұрағат
30.06.2026
Қазақстан теміржолшысы газеті, №50 30 маусым 2026 жыл
Спорт
29.06.2026
Түлкібастағы тораптық жарыс
Аймақтар
29.06.2026
Үш өңірде қайта құрудан кейін бес теміржол вокзалы ашылды
Аймақтар
29.06.2026
ҚТЖ мен Wabtec Ақтөбе облысында заманауи өнер мектебін салып жатыр
Әлемде
29.06.2026
Израильдегі теміржол құрылысы кезінде 1700 жылдық Рим мүсіндері табылды
Жаңалықтар
29.06.2026
Жолаушылардың тыныштығы – басты назарда
Аймақтар
28.06.2026
Қазалы теміржол вокзалында ғимаратты қайта жаңарту аяқталды
Аймақтар
27.06.2026
Қызылорда облысында екі вокзал мен жолаушылар платформасы жаңартылды
Аймақтар
27.06.2026
Тайынша теміржол вокзалында ғимаратты қайта жаңарту аяқталды
Аймақтар
26.06.2026
Риддер және Шемонаиха станцияларында теміржол вокзалдары жөндеуден кейін қайта ашылды