Майдангер теміржолшының формасы

Темір жол тарихы
07.04.2025, 13:23
Райхан Рахметова

«Қазақстан теміржолшысы» газетінің тілшісі

Ұлы Жеңістің 80 жылдығына орай барлық музейлерде соғысқа қатысты деректер жинақталып, халық назарына ұсынылуда. ҚТЖ Орталық музейінде тұрған соғыс ардагерінің формасы жайлы мүзей меңгерушісі Ақмарал Молдашева өте қызықты мәліметтер берді.  

Музейде көп жылдан бері құнды қазынадай сақтаулы тұрған бұл форма Құрметті теміржолшы, соғыс ардагері Петр Алексеевич Спиринге тиесілі екен. 1915 жылы Саратов облысы, Вольск облысы Меровка селосында дүниеге келген ол тағдырдың жазуымен бүкіл өмірін Қызылордада өткізген. 1924 жылы Қызылорда облысының Сұлутөбе станциясына қоныс аударған отбасы сол жерге сіңісіп, қалып қойыпты. 1931-1933 жылдар аралығында Түркістанда ФЗО-да оқып,  слесарь мамандығын алып шыққан болашақ теміржолшы еңбек жолын Қызылорда паровоз депосында слесарь болып бастап, бірнеше жылдан соң паровоз машинисінің көмекшісі болып, тағы біраз жылдан кейін машинист біліктілігін алады.  

Соғыс жылдары айрықша резервтегі НКПС №73 колоннасының құрамында майдан мен тылды жалғап жанкештіліктің асқан үлгісін танытып,  ерлікпен еңбек еткен жауынгердің бірі аға машинист Петр Алексеевич Спирин болды. Қызылорда паровоз депосынан құрылған 20 локомотив бригадасының әрбір сапары ерлік пен каһармандыққа толы болғаны тарихтан белгілі. 1944 жылы Спиринге «Құрметті теміржолшы» атағы беріледі. Сонымен қатар «Сталиндік жобаның екпіндісі» және «Үлгілі паровозшы» белгісімен марапатталады. 1944 жылы паровоз құрылысына 300 000 рубль жинағаны үшін Бас қолбасшының КСРО Алғыс хатын алды.

1945 жылы шілде айында 7-колонна Үкіметтің тағы бір айрықша тапсырмасын орындады. Алдыңғы қатарлы машинистер Жоғарғы бас қолбасшы И.В.Сталин бастаған үкімет мүшелері делегациясын тарихи Потсдам конференциясына пойызбен жеткізді. Пойыз жолы Мәскеуден бастап, Брест, Варшава, Познань, Берлин арқылы өтті. Варшава-Познань телімінде тарихи паровозды машинист Петр Спирин басқарды. Тәжірибелі және алдыңғы қатарлы машинист ретінде оны Берлин бағытында жолаушылар пойызын тасымалдауға 1948 жылға дейін қалдырады. Уақыты біткеннен кейін ол Қызылордасына қайта оралады.    

1948 жылдан 1978 жылға дейін паровоз және тепловоз машинисі болып жұмыс істеген П.Спирин «Германияны жеңгені үшін», «Ерен еңбегі үшін», тағы басқа марапаттарға ие болып, 1978 жылы құрметті еңбек демалысына шығады. Теміржол көлігіндегі жалпы еңбек өтілі 43 жылды құрады. 4 ұл, 2 қыз тәрбиелеп өсірген соғыс және еңбек ардагері 1985 жылы Қызылорда қаласыңда қайтыс болып, сонда жерленген.  

– Жеңістің 80 жылдығына орай соғыс жылдарындағы теміржол, соғысқа қатысқан теміржолшылар туралы әртүрлі ақпараттар, қызықты фактілер жинаудамыз. Бұған Қазақстандағы барлық теміржол мұражайлары атсалысуда, – дейді «ҚТЖ» ҰК» АҚ Орталық музейінің меңгерушісі Ақмарал Молдашева.  

Әлемде
08.04.2026
Жапонияда 30 жыл ішінде 1300 шақырымнан астам теміржол жабылған
Инфрақұрылым
08.04.2026
Қазақстанда теміржол вокзалдарын жаңғырту бағдарламасы жалғасуда
Жаңалықтар
08.04.2026
Темір жолға тартылған қаражат неге керек – сарапшы түсіндірмесі
Жолаушылар тасымалы
08.04.2026
ҚТЖ-ның әйелдерге арналған вагондарымен 856 мыңға жуық жолаушы сапарлады
Жаңалықтар
08.04.2026
Отандық теміржол өнімдері еуропалық стандартқа сай сертификатталуда
Жүк тасымалы
08.04.2026
Үш айда Өзбекстаннан Қытайға 76 контейнерлік пойыз жөнелтілді
Спорт
08.04.2026
Ғасырлық тойға – спорттық тарту
Жаңалықтар
08.04.2026
Қазақстан мен Грузия: Стратегиялық серіктестік пен «Орта дәліздің» болашағы
Жаңалықтар
07.04.2026
Қазақстан мен Грузия көлік-логистика саласындағы ынтымақтастықты дамыту мәселелерін талқылады
Жолаушылар тасымалы
07.04.2026
Астана – Омбы халықаралық бағытында RWS Wagon компаниясының жаңа 45-үлгідегі жолаушылар вагондары қатынай бастады
Жүк тасымалы / Инфографика
07.04.2026
Теміржол көлігімен жүк тасымалы көрсеткіші тұрақты өсімді көрсетуде
Әлемде
07.04.2026
Польшада көпфункционалды Combo вагондары қолданысқа берілді
Жаңалықтар
07.04.2026
«Мөлдір бұлақ»: Атыраулық теміржолшылар Жайық бойын тазартты
Трансформация
07.04.2026
Машина жасаудағы маңызды қадамдар
Жолаушылар тасымалы
07.04.2026
Бес облысты басып өтетін жаңа маршрут
Аймақтар
07.04.2026
Бұлақ көрсең көзін аш
ҚТЖ келбеті
07.04.2026
Қырық жыл – қас-қағым сәт
Спорт
07.04.2026
Теміржолшылар шаршы алаңда
Аймақтар
07.04.2026
Ертіс жағалауындағы сенбілік
Жаңалықтар / Мұрағат
07.04.2026
Қазақстан теміржолшысы газеті, №26 07 сәуір 2026 жыл