Арыстық машинистер бір айда шамамен 167 сағат локомотив жүргізеді

Арыс локомотив пайдалану депосының машинисі Қанат Ташибековтің айтуынша, машинистің маңдайында екі көз, желкесінде екі көз бар. Ол рас қой, бәленбай шақырымда қараусыз мал жүр, немесе теміржолды су басты, бағана құлады, істен шықты деген ескертулерді диспетчерге ең алдымен жеткізетін – машинист. Себебі, машинист локомотивті жүргізіп келе жатып ақаулы рельсті, салбырап тұрған электр желісін, бұзылған бағдаршамды, вагон қараушы мен станция кезекшілерінің кемшілігін де байқайды, қауіптің қайдан төніп тұрғанын алдымен біліп, хабар береді. Бір қызығы, кейде сол үшін өзге әріптестері машинистерді ұната бермейтін көрінеді (жұмысына килігіп, кемшілігін көріп қойғанды кім ұната қойсын).

«Ал жолшы немесе белгі беруші машинистің жұмысын білмейді. Біріншіден, оған оның қажеті жоқ, тек өзіне тиесілі рельс, бұрма бағыттары, байланысшылар үшін сигналдар, бағдаршамдар жұмысы маңызды. Машинист осының бәрін білуі керек. «Жаман айтпай жақсы жоқ деген», егер жолда ақаулы рельсті көрсек, тоқтаймыз, хабарлаймыз. Вагон бұзылса, оны да ескертеміз», – дейді машинист Қанат Аралбекұлы.

Теміржолшылар қаласында дүниеге келген Қанат әскери борышын өтеп келген 1989 жылдан бері теміржол саласында еңбек етіп келеді. Бүгінде 2 класты жүк пойыздарын тасымалдайтын машинист. Арыс қаласындағы ТЧЭ-32 - Арыс локомотив пайдалану депосынан тәулік ішінде 25 машинист жолға шығады. Олардың жол жүру көрсеткіштері сағатпен есептелетіндіктен барлық машниске теңдей етіп кестеге сай жоспар беріледі. Қанат бір айда шамамен 167 сағат, айына 12 сапар жасайды екен. Бағыты Арыс-Тараз, Арыс-Шымкент, арасында Қазығұрт станциясына да кіріп шығады.

«Жұмысқа ең азы 16 сағаттан кейін шығамыз, кейде 20-24 сағатта бір-ақ шығамыз. Бір айда нормаға қарап істейміз. Кейде мереке жоқ айларда 170 сағатқа дейін барады, ондайда жоспарды асыра орындаймыз. Бағыт шығысқа кететін болса, 24 сағат кетеді. Асып кетсе, сағаты жетпейтіндерді шақырады. Бәріне бірдей есептейді», – дейді машинист Қанат Ташибеков.

Машиниспен әңгіме барысында олар үшін ең бастысы, денсаулық пен жүйкенің тыныштығы, ұйқының қанық болуы шарт деген тұжырым естідім. Машинистер мен көмекші машинистердің жұбайларымен жиын өткізгенде де отбасында ұрыс-керістің, тағы басқа түсініспеушіліктердің болмауын баса айтады екен. Яғни, жүк және жолаушы құрамын сүйреп келе жатқан машинист жұмыстан басқаға көңілін аландатып, бөлмеуі аса маңызды.

«Өзіңіз қараңыз, жұбайымен келіспей қалып, үйінен проблемамен шыққан машинист уайымдап кетіп, жолда сигналдарды, бағдаршамды байқамай өтіп кетуі мүмкін. Сондықтан, тыныш ұйқы, тұрақты көңіл-күй – машинист үшін ең басты шарт», – дейді Қ.Ташибеков.