М. Тынышпаев пен Т. Рысқұловқа ескерткіш орнатылды

Темір жол тарихы
30.09.2021, 12:33
Жансая Сыдықбай

Шымкент қаласы бойынша меншікті тілшісі

Осыдан үш жыл бұрын Түлкібас ауданының 90 жылдық мерейтойына орай станциядағы теміржол вокзалының алдында қазақ халқының қос арысы Мұхамеджан Тынышпаев пен Тұрар Рысқұловтың ескерткіштері ашылды. Ескерткіш демеушілер мен ұлы тұлғалардың бүгінгі ұрпақтары, жергілікті әкімдік көмегімен салынған және ескерткіштің Түлкібаста бой көтеруі заңдылық дер едік. Себебі, екі тұлғаның қазақ теміржолы, оның ішінде Түлкібас өңірімен байланысты өз тарихы бар. Тарихқа көз жүгіртсек, 1915 жылы Арыстан Түлкібасқа дейін темір жол құрылысын басқарған қазақтың тұңғыш теміржол инженері М.Тынышпаев пен жас Т.Рысқұлов алғаш рет осында кездесіп, танысқан екен. Тынышпаев оқуға жағдайы жоқ, бірақ білімге құштар жас жігітке қаражат тауып беріп, болашағына жол сілтеген деседі. Ал Түркістан-Сібір темір жолының құрылысы басталмай тұрып жобаға тәжірибелі инженер және жергілікті жердің ой-шұңқырын, ерекшеліктерін жақсы білетін маман ретінде Тынышпаевты тартқан Тұрар Рысқұлов екені де белгілі. Қазақтың қос арысы Түрксіб құрылысында Шоқпар жобасын қалай қорғағаны, Алматы станциясының орнын таңдаудағы еңбектерімен тарихтан таныспыз. Жалпы Түлкібас өңірі Шілмембет руынан тарайтын Тұрар Рысқұловтың ата-бабасының қонысы екені де белгілі. Түлкібас вокзалының алдында тұрған қос арыстың ескерткіші, әрине, биік сәулет өнері болып табылмас, бірақ жергілікті халықтың арыстар рухына деген құрметі мен тағзымы деп білген жөн.

Жаңалықтар
18.03.2026
Алматы айналма желісінің жобасы ХҚК марапатына ие болды
Жолаушылар тасымалы
18.03.2026
Наурыз мейрамы қарсаңында қосымша пойыздар шығады
Жаңалықтар
18.03.2026
Қазақстанда жүк вагондарын тіркеудің жаңа қағидалары күшіне енді
ҚТЖ келбеті
18.03.2026
Сақ аруларының сарқыты
Жаңалықтар
18.03.2026
Көлік министрлігі су тасқыны кезеңіне теміржол инфрақұрылымының дайындығын пысықтады
Әлемде
18.03.2026
Қырғызстан «Қытай – Қырғызстан – Өзбекстан» теміржол жобасының қатысушыларын ҚҚС-тан босатты
Жаңалықтар
18.03.2026
Қазақстан мен Қытай шекарасында құрғақ порт ашылды
Жүк тасымалы
17.03.2026
Қазақстан Қытайға күнбағыс майын жеткізуді арттырды
Инфрақұрылым
17.03.2026
«Бақты-Аягөз» құрылысы талқыланды
Жүк тасымалы
17.03.2026
Тиімді әріптестік тетігі
Аймақтар
17.03.2026
Қызылорда жол дистанциясында күрделі жөндеу басталды
Әлеумет
17.03.2026
Рамазан – сауап айы
Темір жол тарихы
17.03.2026
Теміржол тарихына саяхат
Жаңалықтар / Мұрағат
17.03.2026
Қазақстан теміржолшысы газеті, №20 17 наурыз 2026 жыл
Жолаушылар тасымалы
16.03.2026
ҚТЖ «Нұрлы Жол – Семей» бағытындағы пойызды жаңа вагондармен толықтырды
Жолаушылар тасымалы
16.03.2026
ҚТЖ Шу – Тараз бағыты бойынша қосымша электрпойызын іске қосады
Аймақтар
16.03.2026
Жамбыл қалпына келтіру пойызы жаңа техникамен толықты
Аймақтар
16.03.2026
Амал келді, жыл келді...
Спорт
16.03.2026
Үстел теннисі теміржолшыларға таңсық емес
Жаңалықтар
16.03.2026
Көлік инфрақұрылымының су тасқыны кезеңіне дайындығы талқыланды