Жылу маусымына қажетті көмір жеткілікті көлемде тасымалданып жатыр

Алдағы жылыту маусымына ел өңірлері дайын ба? Еліміздегі «ҚТЖ» ұлттық компаниясы көмір тасымалын қалай ұйымдастырып отыр? Вагондар жеткілікті ме? Міне, осы сияқты басқа да сауалдарға «ҚТЖ-Жүк тасымалы» ЖШС бас директорының орынбасары Қанат Көбесов 2021 жылдың 5 қазанында «Самұрық-Қазына» АҚ алаңында өткен онлайн-брифинг барысында жауап берді, деп хабарлайды Rail-news.kz. Оның айтуынша, үстіміздегі жылдың 9 айында көмірдің жалпы тиелімі өткен жылмен салыстырғанда 4% өсіп, 76,6 млн тоннаны құраған. Қазақстандық тұтынушыларға 53,5 млн тоннасы жеткізіліп, бұл көрсеткіш өткен жылдың үш тоқсаны деңгейінен 2% жоғары болған.

«Бірінші кезекте, темір жол ЖЭО мен тұрғындардың қажеттіліктерін толық көлемде жабады. Бүгінде Қазақстанның негізгі ЖЭО-ларына 47,4 млн тонна, ал халыққа 6,1 млн тонна қатты отын тиеліп, жеткізілді. Біз жоспардан сәл артта қалып отырмыз. Оған себеп, Қазақстанның оңтүстік өңірлері көмірді жеткізуге енді өтінім бере бастады. Өйткені елдің оңтүстігінде салыстырмалы түрде жылы ауа райы байқалып отыр. Ал Қазақстанның солтүстік өңірлеріне келсек, коммуналдық-тұрмыстық көмірмен толық қамтамасыз етілген», – деген Қанат Көбесов, елімізде жұмыс істеп тұрған 28 ЖЭО-да көмірдің нормативтік қоры қамтамасыз етілгенін атап өтті.

Ол сондай-ақ, ЖЭО-ларға көмір тиеу жұмыстары тәулік бойы бақылауда екенін, айналма маршруттар ұйымдастырылып, жүк вагондарымен қамтамасыз ету тиісті деңгейде жүргізіліп жатқанын жеткізді. Спикердің сөзіне қарағанда, көмір тасымалдауға қажетті ашық вагон паркі жеткілікті көлемде. Мәселен, ел аумағында 64 мыңнан астам ашық вагон бар болса, соның 55%-ы қатты отынды тасымалдауға жұмылдырылған. Жүк жөнелтушілердің ашық вагондарды жалдау бойынша шарттық жұмысты уақытылы жүргізіп, көмір маусымына ертерек кірісуі де жұмысты жеңілдетіп, вагондар тапшылығын болдырмауда. Осы арада, «ҚТЖ» ҰК» АҚ-ның көмір тасымалын көктемнен бастап ұйымдастырып, жүк жөнелтушілермен және қабылдап алушылармен, сондай-ақ көмір разъездері басшыларымен жиі-жиі кездесіп, сұхбаттасуы жемісті нәтижесін беріп отырғанын айтар едік. Оның үстіне, темір жол әлеуметтік маңызды жүк – көмір тасымалына тарифті өсірген жоқ және бұл тенденция жыл соңына дейін сақталмақ. Нақты деректер, көмір тасымалы тарифінің қара металдарды тасымалдау мөлшерлемесінен бес есе, орман жүктерінен 2,5 есе төмен екенін көрсетіп отыр. Десе де, бұл көмір тасымалына қатысты проблема мүлдем жоқ деген сөз емес. Қанат Көбесов, кірме жолдарда вагондардың көмір тиеуге қатысты нормадан ауытқып, ұзақ тұрып қалуы «жоғалтылған пайда» екенін айтады. Мәселен, «Востокугольпром» ЖШС кірме жолдарында вагондардың тұру нормасы 15,6 сағат болса, олар 18 сағат тұрып қалады, орташа есеппен тәулігіне 18 вагон немесе 1260 тонна көмір тиелмейді. Ай қорытындысы бойынша жоғалған пайда 38 мың тоннаны құрап отыр. Ал «Шұбаркөл көмір» АҚ бойынша 24 сағат нормасында вагондар 36 сағат тұрып қалған, тәулік сайын 68 вагон немесе 4760 тонна көмір тиелмей, бір айдың қорытындысы бойынша жоғалған пайда көлемі 143 мың тоннаны құраған. Жылыту маусымы қарсаңында «ҚТЖ» ҰК» АҚ орталық аппаратында көмір тасымалдау жөніндегі жедел штаб апта сайын көмір жөнелтушілердің қатысуымен отырыстар өткізіп, вагон айналымын бақылап, вагондардың жүк операцияларында тұрып қалуын қысқарту жөніндегі шараларды қабылдайды. Биылғы жылы жол бөлімшелерінде құрылған мониторингтік топтар көмір тұйықтарының кірме жолдарында көмірдің болуы туралы ақпарат жинап, проблемалық мәселелерді анықтайды және оларды бірлесіп шешуге көмектеседі. Демек, бұл барлық темір жол қызметтері тәулігіне 24 сағат жұмыс істеп жатқанын айқындай түседі.