Дегелеңнен Жаңа-Семейге дейін...

Қуаныш Қожаев

Абай облысы бойынша меншікті тілші

Семей теміржолына қарасты 142 км бас жолды құрайтын Дегелең-ЖаңаСемей телімі қозғалыс шаруашылығындағы өндірістің артуына байланысты бірқатар құрылымдық өзгерістерді қажет етуде. Басты меже – аталмыш телім бойындағы пойыздарды өткізу мүмкіндігін арттыру.

Жылдың екінші жартысынан бастап қалыптасқан дағды бойынша осы телім бойымен күллі республикаға көмір тасымалы күрт артады. Ал биылғы жылы ұлттық компанияның басты әріптесі «Қаражыра» АҚ қатты отын өндіру көлемін еселеп арттырып, қызметтік дамудың тың сатысына көтерілуде. Бұл шара өз кезегінде көмір тасымалын кедергісіз жүргізуде теміржолшыларға елеулі міндеттер жүктейді. Соның бірі ретінде, Дегелең – Жаңа-Семей телімін қызмет көрсету тұрғысынан қайта жаңғырту болып отыр. Осы орайда, шаралар жоспарын жасаған бөлімше басшылығы бірінші кезекте қозғалыс саласындағы бірқатар құрылғыларды ауыстырып, телімдегі байланыс бойынша автоблокировка орнатуды меже тұтуда.

Дәл қазіргі таңда телімдегі өткізу мүмкіндігі 10 жұп пойызды құрайды. Ал жартылай автоблокировканы ауыстырған жағдайда телімдегі өткізу барысы артып, 14 жұп пойызға дейін жетер еді. Яғни, қосымша тасымалданған жүктің есебінен экономикалық тиімділік еселей түседі. Мамандардың есебінше, бұл жағдайда таза кіріс 2 млрд теңгеден асуы тиіс.

Сонымен қатар, телім бойында орналасқан 5-ші класты Известковый, Талды, Блок-пост және «А» посты сынды жолайрықтарын диспетчерлік орталықтандыру жүйесіне көшіру штат құрамын оңтайландыруға әкеліп, жұмсалатын шығындарға елеулі түрде тежеу болмақ. Бұл бағыт бойынша да үнемделетін қаражат миллиардтарды құрайды. Қазіргі күні жоба аясында аталмыш телім бойынша өндірістік жаңашылдықтарға жұмсалатын қаржы көлемі де есептеліп қойылған. Тың жоба ұлттық компания басшылығына да ұсынылуда.  

Әрине, диспетчерлік байланыс жүйесін жаңартып, ЭЦ постылары бойынша қосымша құрылғылар орнату, жаңадан құрылыс нысандарын салу қомақты қаражат қажет етеді. Әйтсе де, егер қолдау тауып, қабылданар болса, соны жобаны жүзеге асыру қысқа мерзім ішінде, небары 8 айда орын алады деп болжануда. Жалпы, бүгінде қозғалыс жиілігі аса жоғары саналатын Дегелең-ЖаңаСемей телімі аралығына баса мән берілуде. Мәселен, мәскеулік «Информтехника» компаниясы жуырда жаңа цифрлық жүйе өзегі DX-500 құрылғысын толығымен монтаждап, орнатып берді. Нәтижесінде байланыс сапасы заманауи талапқа сай етілді. Сол тәрізді соңғы бес жыл көлемінде аталмыш телім бойынша жол шаруашылығындағы үзіліссіз жүргізіліп келе жатқан күрделі жөндеу жұмыстары да тасымал үдерісін жылдамдатқаны анық. 

Жаңалықтар
09.01.2026
Байланыс желісіне жоспарлы диагностика жүргізілді
Жолаушылар тасымалы
09.01.2026
Маңғыстау – Ақтөбе: жаңа вагондар жолға шықты
ҚТЖ келбеті
09.01.2026
Үздік вагон қараушы – Шуда
Қауіпсіздік
09.01.2026
Теміржолшылар жасанды интеллект көмегіне жүгінді
Аймақтар
09.01.2026
Маманнан маңызды дәріс
Аймақтар
09.01.2026
Тараздық студенттер теміржол тарихымен танысты
Әлеумет
09.01.2026
Қызыққа толы каникул
Жаңалықтар / Мұрағат
09.01.2026
Қазақстан теміржолшысы газеті, №1 09 қаңтар 2026 жыл
ҚТЖ келбеті
08.01.2026
Қырық екі жыл – темір жолда
Жүк тасымалы
08.01.2026
ҚТЖ желісі бойынша астық тасымалдау 2025 жылы 30% өсті
Аймақтар
08.01.2026
Дарынды балалар қолдауға ие
Жүк тасымалы
08.01.2026
2026 жылғы алғашқы Қытай-Еуропа пойызы Сианьнан аттанды
Жаңалықтар
08.01.2026
Магистральдық желі дирекциясы экологиялық бастамаларды жүзеге асыруда
Жолаушылар тасымалы
06.01.2026
ҚТЖ тас жолдардың жабылуына байланысты жолаушыларды тасымалдау үшін электр пойыздарды тағайындады
Жаңалықтар
06.01.2026
ҚТЖ қызметкерлердің санитарлық-тұрмыстық жағдайларын жақсартуда
Әлемде
06.01.2026
Ресейдің Амур облысында жүк пойызының 35 вагоны рельстен шығып кетті
Қауіпсіздік
06.01.2026
Семейде сақтық шаралары күшейтілді
Жаңалықтар
06.01.2026
Теміржолшылар жайлы жаңа телехикая көрсетілімде
Әлемде
06.01.2026
Alstom Мексиканың жаңа теміржол дәліздері үшін 47 пойыз жеткізеді
Жаңалықтар
06.01.2026
ҚТЖ жол шаруашылығы паркі заманауи техникамен толықты