Былтыр ҚТЖ бойынша қозғалыс қауіпсіздігінің бұзылу көрсеткіші 6% кеміген

«ҚТЖ» ҰҚ өткен жылы пойыздардың қозғалыс қауіпсіздігін қамтамасыз ету бағытында жаман нәтижеге қол жеткізген жоқ. Компанияның апатсыз жұмыс үдерісін қамтамасыз ете алды. Мысалы, былтыр компания бойынша қозғалыс қауіпсіздігінің бұзылу көрсеткіші алдыңғы жылға қарағанда алты пайызға, ал жылжымалы құрамдардың жолдан шығып кетуі 27 оқиғаға кеміген.

Жылжымалы құрамның жолдан шығып кетуінің негізгі себебі, бірінші кезекте, қозғалыс қауіпсіздігін сақтауға жауапты персоналдардың қателіктері, яғни лауазымдық қызметтерін атүсті орындауы, қала берді оларға басшылық тарапынан бақылаудың босаңсуы деген тұжырым жасалып отыр.

«Жығылғанға жұдырық» демекші, қозғалыс қауіпсіздігінің жағымсыз келбетін қалыптастыруға сервис және жөндеу жүргізетін кәсіпорындардың сапасыз қызмет көрсетуі де қосылып отыр екен. Айталық, жөндеу кәсіпорындарының сапасыз қосалқы бөлшектерді жеткізіп, пайдалануы салдарынан локомотивтер мен вагондардың 379 рет бұзылу оқиғасына жол берілген. Қозғалыс қауіпсіздігі мамандарын алаңдатып отырған тағы бір мәселе, тыйым салған сигналдарды өтіп кету оқиғалары. «Бұл оқиғалардың орын алуына бірінші кезекте адами факторлардың ықпалы, яғни локомотив бригадалары мен қозғалыс шаруашылығы қызметкерлерінің бір-бірімен келісілмеген әрекеттері сипатындағы жауапсыздық, лауазымдық қызметтер мен сөйлесу регламенттерінің орындалмауы басты себеп болып отыр», – дейді компанияның қозғалыс қауіпсіздігі жөніндегі басқарушы директоры Марат Шакенов.

Мамандар жылжымалы құрамның ағытылып кету оқиғаларына да алаңдайды. Әдетте, мұндай жағдайларға жылжымалы құрамды мүлдем бекітпегенде немесе тежегіш табандықтарымен жөндеп бекітпегенде жол беріліп жатады.

Сондай-ақ, пойыздарды дайын емес жолдарға қабылдау да өрескел қателіктер қатарынан екенін ескерген жөн. Мұндай оқиғалардың соңы кейде зардабы ауыр жағдайларға әкеп соғатынын ескерсек, олардың орын алуы расында алаңдатады.

Қауіпсіздік қызметінің басшысы кірме жолдарда қозғалыс қауіпсіздігін сақтау мәселесіне көңілі толмайтынын да жасырмайды.

Былтыр кірме жолдарда жылжымалы құрамның жолдан шығып кету оқиғалары салдарынан 350 вагон мен 31 локомотивке зақым келген. Ал бұл қып-қызыл қаржы шығыны мен жөндеу жұмыстарына кететін уақыттың зая болуы емес пе?! Кірме жол тармақтарының иелері зақымданған вагон-локомотивтерді жөндеуге ақша жұмсағанша, рельсті жолдарға қаржы салып, жөндеп, уақытылы күтімін жасап отырса, үлкен шығынның алдын алар еді деген сөздің жаны бар. Компания бойынша қозғалыс қауіпсіздігі жағдайына кері әсер етіп отырған оқиғалар қатарында бүйір рамаларының сынуы да бар.

Бұл, әрине, көп жағдайда зауыттық ақау болып отыр. Десе де, былтыр бүйір рамаларының сынуынан жылжымалы құрамның жолдан шығып кетуіне қатысты 11 оқиға тіркелген және ол алдыңғы жылдан 4 оқиғаға өскен. Қозғалыс қауіпсіздігінің бұзылуына жер төсемі мен жолдың жоғарғы құрылымына жасалатын ағымдық күтімнің қанағаттанарлықсыз жағдайы да аз әсер етпейтіні белгілі, соның салдарынан өткен жылы жылжымалы құрамның жолдан шығуы 8 рет орын алыпты. Жолдың жоғары құрылыс материалдарының жиі ұрлануы да алаңдатарлық жайт.

«Теміржол өтпелерінің де жағдайы мәз емес. Жүргізілген жұмыстар тиімсіз. Өткен жылы 15 жол-көлік оқиғасы болды. Әрине, бұл оқиғалардың басым бөлігі автокөлік жүргізушілерінің кінәсінен болғанына қарамастан, өтпелерде қозғалыс қауіпсіздігін күшейту бойынша жұмыстарды жалғастырып, тың тәсілдер қарастыру қажет», – дейді М. Шакенов.

Сонымен қатар ол мобильді-диагностикалық кешендер анықтаған 3-ші, 4-ші дәрежелі ақаулы жолдардың кем-кетігін уақытылы түземеу немесе түзесе де сапасы сын көтермеуі, «жолдағы дүмпу» оқиғаларына әкеліп отырғанын айтады. Тәжірибе көрсеткендей, қозғалыс қауіпсіздігі ревизорлары жүргізіп тұратын тексерулер тиімді әрі нәтижелі болып отыр.

Тексеріс болған кезеңде қауіпсіздіктің бұзылуы мен техникалық құралдардың істен шығуы кеміп, пойыздардың кешігуі азая түсетіні осыған дәлел. Өткен жылы ревизорлық аппарат тарапынан 7 мыңнан астам тексеріс жүргізіліп, 88 мыңнан астам сәйкессіздік анықталған. Соның 50 мыңы техникалық құралдар мен жылжымалы құрамдардың күтіміне, 30 мыңы техпроцестердің сақталуына, 6 мыңнан астамы құжаттаманы жүргізудегі бұзушылық, мыңнан астам оқиға жұмыс орындарында нормативтітехникалық құжаттаманың болмауына қатысты болса, 500 қызметкер аттестациялаудан өте алмаған.

«Қозғалыс қауіпсіздігін қамтамасыз ету бағытындағы іс-шаралар биыл да жалғасады. Соның ішінде 4 негізгі бағытқа басымдық беріп отырмыз. Олар: пойызға адам басылуын азайту, «Қозғалыс қауіпсіздігі мәдениеті» деңгейін арттыру, техникалық құралдардың істен шығуын төмендету және қозғалыс қауіпсіздігін қамтамасыз етуге бағытталған қаржы ағынын басқару», – дейді қозғалыс қызметінің басшысы.

Пойыздардың қозғалыс қауіпсіздігін сақтау бағытында жағымды жайттар да жоқ емес. Мысалы, мемлекеттік және құзырлы органдармен бірлесе әзірленген Жол картасы аясында іске асқан шаралар нәтижесінде, адамдарды басып кету оқиғасы былтыр 25 пайызға төмендеген.