Ұлы мәртебелі қауіпсіздік сөз болды

Сұлугүл Бакесова

«Қазақстан теміржолшысы» газетінің тілшісі

Үстіміздегі жылдың 27-28 тамыз күндері Бурабайда «Жүк тасымалы» АҚ филиалы – Ақмола жүк тасымалы бөлімшесі базасында пойыздардың қозғалыс қауіпсіздігін қамтамасыз ету мәселесі күн тәртібіне шығарылған республикалық семинар-кеңес өтті. 

Жиында кіріспе сөз алған «ҚТЖ-Жүк тасымалы» АҚ Қозғалыс қауіпсіздігі департаментінің директоры Ж.Жұматаев бүгінгі семинаркеңестің маңыздылығына тоқталды.

– Пойыздардың қозғалыс қауіпсіздігін қамтамасыз ету «ҚТЖ-Жүк тасымалы» АҚ-ның маңызды міндеттерінің бірі және солай болып қала береді. Бұл мәселеге теміржол көлігін реформалау жағдайында да басымдық беріліп отыр. Бүгінде «ҚТЖ-Жүк тасымалы» АҚ-да жаңа тәсілдемелер, принциптер және аспаптар негізінде қозғалыс қауіпсіздігін басқару жүйесін дамыту бойынша жұмыс жүргізілуде. Темір жол көлігіндегі пойыздар қозғалысының қауіпсіздігі – бұл жолаушылардың өмірі мен денсаулығына, тасымалданатын жүктердің, инфрақұрылым объектілері мен темір жол көлігінің жылжымалы құрамының сақталуына, қоршаған ортаның экологиялық қауіпсіздігіне қатерлі фактілердің туындау ықтималдығын төмендетуге бағытталған ұйымдастырутехникалық шаралар кешені. Бүгінде пойыздар қозғалысы қарқындылығының артуы, олардың жылдамдығы мен массасының ұлғаюы қозғалыс қауіпсіздігін қамтамасыз ету құралдарының сапасы мен сенімділігіне қатаң талаптар қойып отыр. Ал қозғалыс қауіпсіздігін қамтамасыз ету деңгейін арттыруға бағытталған міндеттерді жүзеге асыру үшін «ҚТЖ-Жүк тасымалы» АҚ-ға бірқатар ұйымдастыру-техникалық шаралары енгізілуде. Қозғалыс қауіпсіздігі қалай сақталады? Әлбетте ол, барлық темір жол құрылыстарының, жол, жылжымалы құрам, жабдықтар мен механизмдердің, СОБ және байланыс құрылғыларының істен шықпай, тұрақты түрде жұмыс істеуін қамтамасыз ете алғанда ғана сақталады. Сондықтан, қызметкерлердің біліктілігі мен құзыреттілігінің жоғары деңгейін қолдау, қозғалыс қауіпсіздігінің корпоративтік мәдениетін дамыту үшін арнайы оқулар жүргізілуде, қала берді қызметкерлердің стандартты емес жағдайларда іс-қимыл жасауға дайындығын бағалау жүргізіліп, қызметкерлерді ынталандыру бойынша шаралар қолданылуда. Алайда, «ҚТЖ-Жүк тасымалы» АҚ басшылығы тарапынан жүргізіліп жатқан жұмыстарға қарамастан 2019 жылдың есепті кезеңіндегі қозғалыс қауіпсіздігінің жағдайы көңіл көншітпей отыр, – деді Ж.Жұматаев. 

Оның айтуынша, биыл өткен жылға қарағанда қозғалыс қауіпсіздігінің бұзылуына әкелген оқиғалар саны артқан. Бұл оқиғаларды талдау барысында, станция кезекшісінің дұрыс іс-әрекет етпеуі, пойыз құрастырушысының, пойыз жылдамдықтарын реттеушілердің жұмыс технологиясын бұзуы салдарынан жағымсыз жайттарға жол берілгені анықталған. Локомотив шаруашылығындағы келеңсіз жағдайлар командалықинструкторлық құрамның қызметтік міндеттеріне салғырт қарап, жеке өздерінің қатысу нормативтерін орындамауынан, жаңа сериядағы локомотивтердің конструктивті ерекшеліктеріне локомотив бригадаларын кәсіби тұрғыдан дайындамауынан және олардың біліктілік деңгейінің сәйкес келмеуінен болған.

Ал вагон шаруашылығындағы қозғалыс қауіпсіздігінің бұзылуына, осы шаруашылықтың орталықтағы және желілік деңгейдегі басшылық құрамы тарапынан вагондарды жөндеу және дайындау технологиясына бақылаудың әлсіздігі мен талаптың жоқтығы, вагондарды қарау және жөндеудің технологиялық процестері регламентінің сақталмауы, вагон қараушылар мен жылжымалы құрамды жөндеу жөніндегі слесарлардың кәсіби деңгейінің жеткіліксіздігі; диагностика құралдарының болмауы немесе істен шығуы, шаблондарды, өлшеу құралдарын уақытылы тексермеуі, сонымен қатар техникалық оқу сапасының төмендігі және олардың өткізілуіне бақылаудың болмауы сияқты факторлар ықпал еткен.

– «ҚТЖ-Жүк тасымалы» АҚ бойынша қозғалыс қауіпсіздігінің бұзылуына әкелген барлық оқиғаларда адам факторының қатысы бар, яғни станция, локомотив және вагон деполары қызметкерлері тарапынан нормативтітехникалық құжаттамалар талаптары орындалмай, технологиялық процеске қатысушылар арасында өзара әрекет етудің жоқтығы байқалады. Ең бастысы, осындай өрескел қателіктердің болуы бірінші кезекте шаруашылықтарға жауапты желілік, аймақтық деңгейдегі басшылар тарапынан бақылаудың жоқтығынан деп білемін», – деп түйіндеді сөзін департамент басшысы.

Бұдан кейін семинар-кеңеске қатысушылар назарына «ҚТЖ-Жүк тасымалы» АҚ бойынша пойыздардың қозғалыс қауіпсіздігі және оны жақсарту бағытында қабылданып, атқарылып жатқан шаралар туралы бейнеролик ұсынылды. Маңызды жиын барысында теміржол станцияларына комиссиялық айлық байқауларды ұйымдастыру және жүргізу ережелері, «Қауіпсіздік күнін» өткізу және ұйымдастыру, пойыздардың қозғалыс қауіпсіздігін жақсарту бағытында қабылданып жатқан шаралар, станция кезекшісі және маневр, пойыз локомотиві және моторовагондық жылжымалы құрам машинистері арасында сөйлесу тәртібі, тағысын тағы мәселелер кеңінен қозғалып, кеңеске қатысушылар тарапынан талқыланды. Ел аймақтарынан келген қозғалыс қауіпсіздігіне жауапты мамандар сөз алып, өңірдегі шаруашылықтарда атқарылып жатқан жұмыстармен таныстырды. Екі күндік жиын соңында пойыздардың қозғалыс қауіпсіздігін қамтамасыз етуге белсене қатысқан мамандар марапатталды. 

Инфрақұрылым
22.09.2026
ҚТЖ Бейнеу бағытында автоматика жүйесін жаңғыртуда
Жаңалықтар
22.09.2026
ҚТЖ 150 мың тонна болат құбырды мультимодальды бағытпен тасымалдайды
Жаңалықтар
22.09.2026
ҚТЖ локомотив бригадаларының біліктілігін арттыруда
Трансформация
22.09.2026
SAP жүйесі: ҚТЖ үшін озық цифрлық шешім
Аймақтар
22.09.2026
Семейде тәулігіне кемі 350 вагон көмір тиелуде
Станция тынысы
22.09.2026
Шиелі станциясы өндірістік жоспарды межеден асыра орындады
Аймақтар
22.09.2026
Шу локомотив пайдалану депосында студенттерге «Ашық есік күні» өтті
Қауіпсіздік
22.09.2026
Астана жол дистанциясы оқушыларға теміржолдағы қауіпсіздік ережелерін түсіндірді
Спорт
22.09.2026
«Теміржол қалқаны» – жеңімпаз
Спорт
22.09.2026
Жігіттердің осалы жоқ
Жаңалықтар / Мұрағат
22.09.2026
Қазақстан теміржолшысы газеті, №75 22 қыркүйек 2026 жыл
Жүк тасымалы
21.09.2026
ҚТЖ астық штабы Қостанай мен Көкшетауда биылғы егінді шығаруды талқылады
Әлемде
21.09.2026
Аргентинада күн энергиясымен жүретін пойыз іске қосылды
Әлемде
21.09.2026
Үндістан Африка теміржол нарығындағы үлесін арттырып келеді
Жаңалықтар
21.09.2026
Машинист далада жалғыз қалған төрт жасар баланы тапты
Әлемде
21.09.2026
KORAIL Тәжікстан метросын дамытуға көмектеседі
Спорт
19.09.2026
Жүздеген теміржолшылар «ҚТЖ марафоны – Сіз де қатысыңыз» VI-шы қайырымдылық марафонына қатысты
Жаңалықтар
19.09.2026
Астанада 320-дан астам теміржолшы сенбілікке қатысты
Жолаушылар тасымалы
19.09.2026
Сиань – Алматы халықаралық туристік пойызы Алматыға келді
Жолаушылар тасымалы
19.09.2026
Ұлттық тасымалдаушы пойыз билеттеріне 20%-дан 30%-ға дейін күзгі жеңілдік ұсынады