Локомотивтер эволюциясы: паровоз алыптарынан қазіргі жүрдек пойыздарға дейін

Әлемде
17.04.2024, 11:58
Қазақстан теміржолшысы

Адамзат тарихындағы ең маңызды көлік құралдарының бірі болып табылатын локомотивтер ғасырлар бойы үлкен эволюциядан өтті. Паровоздардың алғашқы өнертабысынан электровоздарға және одан да заманауи локомотивтерге дейін бұл көліктер көлік индустриясында төңкеріс жасады.

Локомотивтер алғаш пайда болғаннан бері айтарлықтай эволюциядан өтті. Бұл эволюция паровоздардан дизельдік және электровоздарға дейінгі бірқатар технологиялық жетістіктерді қамтиды.

Паровоздар

Алғашқы локомотивтерді 1800 жылдардың басында Ричард Тревитик жасаған. Паровоздар көмір немесе ағаш отынымен жұмыс істейді. Паровоздар 20 ғасырдың ортасына дейін теміржол көлігінде басымдыққа ие болды.

Паровоздар қолданысқа енгелі бері бірқатар жаңалықтар мен жетілдірулер енгізілді. Локомотивтердің жылдамдығы, қауіпсіздігі және тиімділігі үнемі жақсарып отырды. Бу қазандықтарының, поршеньдердің және доңғалақтардың конструкциясын жетілдіру локомотивтердің қауіпсіз және тиімді жұмыс істеуіне мүмкіндік берді. Атап айтқанда, паровоздар 19 ғасырда теміржол желілерін кеңейтуде шешуші рөл атқарды.

Дизельді локомотер

Дизельдік тепловоздар 1920 жылдары жасалды. Мұндай локомотивтер дизельдік қозғалтқышпен жүреді. Паровоздарға қарағанда тепловоздар тиімдірек және ауаны ластау жағы да төмен. Бүгінгі таңда бұл темір жол көлігінде ең көп қолданылатын локомотивтің түрі.

Электровоздар

19 ғасырдың аяғында электровоздар іске қосылды. Электровоздар электр қуатымен жұмыс істейді. Олар тепловоздарға қарағанда ығайлы және ластағыштығы одан да аз. Ол әсіресе қалалық және қала маңындағы желілерде кеңінен қолданылады.

Ақылды локомотивтер

Бүгінде локомотив технологиясы цифрлық трансформацияның ықпалында. Пойыздардың қауіпсіздігі мен тиімділігін арттыру үшін смарт сенсорлар, жасанды интеллект және деректерді талдау сияқты технологиялар қолданылады. Ақылды локомотивтер ақауларды анықтау, техникалық қызмет көрсетуді жоспарлау және маршрутты оңтайландыру сияқты салаларда үлкен артықшылықтар береді. Бұл теміржол көлігін қауіпсіз және тиімдірек етеді.

Болашақ локомотив технологиялары

Локомотив технологиясы алдағы уақытта да үздіксіз дами береді. Сутегі отынымен жүретін пойыздар, толық автономды пойыздар және магниттік левитация технологиясы сияқты инновациялық шешімдер теміржол көлігін одан әрі дамытуға мүмкіндік береді. Болашақтың локомотивтері жасыл, жылдам және қауіпсіз болады деп күтілуде.

Алдағы уақытта локомотив технологиясы дами бермек. Жаңа технологиялар тиімдірек, экологиялық таза және жылдам локомотивтерді жасауға мүмкіндік береді.

 

Жаңалықтар
31.08.2025
ҚТЖ мен Қытай компаниясы «Бақты – Аягөз» теміржолын талқылады
Жаңалықтар
30.08.2025
ҚТЖ мен China COSCO Shipping стратегиялық ынтымақтастықты кеңейтуде
Аймақтар
29.08.2025
Еңбек ұжымының мүддесі бәрінен жоғары
Жолаушылар тасымалы / Инфографика
29.08.2025
Жыл басынан бері ҚТЖ пойыздары 7,8 миллионнан астам жолаушыны тасымалдады
Қауіпсіздік
29.08.2025
Қауіпсіздік ережелерін сақтау қатаң тексерілуде
Әлеумет
29.08.2025
Жеті жүз балаға оқу құралы берілді
Инфрақұрылым
29.08.2025
Ақтөбеде жеті разъездің құрылысы басталды
Аймақтар
29.08.2025
«Қазкөліккәсіп» төрағасы Сыр теміржолшыларын марапаттады
Инфрақұрылым
29.08.2025
Вокзалдар жаңа кейіпке енеді
Аймақтар
29.08.2025
Ақтөбе рельс-арқалық зауыты «Үздік өнеркәсіптік тауар» иегері атанды
Спорт
29.08.2025
Конституцияның 30 жылдығына орай «Қазкөліккәсіп» дартс турнирін ұйымдастырды
Әлеумет
29.08.2025
Жамбыл ЖТ бөлімшесі жаңа оқу жылына 347 балаға қолдау көрсетті
Жаңалықтар / Мұрағат
29.08.2025
Қазақстан теміржолшысы газеті, №70 29 тамыз 2025 жыл
Әлеумет
28.08.2025
Оқушыларға рюкзак тарту етілді
Әлемде
28.08.2025
Ұлыбританияда аккумуляторлы пойыз жаңа рекорд орнатты
Жаңалықтар
28.08.2025
ҚТЖ Сычуань және Чэнду логистикалық компанияларымен келіссөздер өткізді
Әлемде
28.08.2025
Ресейде алғашқы сутекті пойыздың дизайны таныстырылды
Аймақтар
27.08.2025
Жаңа оқу жылы қарсаңында балаларға мектеп құралдары табысталды
Жаңалықтар
27.08.2025
ҚТЖ басшылығы Сычуань провинциясының губернаторымен кездесті
Бейнелер
27.08.2025
Жаңа теміржол Өзбекстанға жүк тасымалын еселемек