Электровоз зауытына саяхат
«Қазақстан теміржолшысы» газетінің тілшісі
«Астана – жаңа қала» арнайы экономикалық аймағының №1 Индустриялық паркі аумағында орналасқан Alstom компаниясының Электровоз құрастыру зауыты – елорданың индустриялық аймағында жүзеге асырылған ірі өндірістік жобалардың бірі. Осы зауытқа елордалық БАҚ өкілдері үшін пресс-тур ұйымдастырылды.
Өндірістік алаңы 35 мың шаршы метр аумақты алып жатқан зауыттан КЗ8А жүк электровоздары мен КЗ4АТ жолаушылар электровоздары, сондай-ақ борттық трансформаторлар мен тартқыш конвертерлер шығарылады. Кәсіпорынның өндірістік қуаты жылына 100 электровоз секциясына дейін жетеді. Бүгінге дейін Қазақстан мен өңірлік нарықтар үшін 450-ден астам электровоз шығарылды. Биыл зауытта ішкі сұраныс үшін, яғни ҚТЖ тапсырысына сай 33 жүк және 13 жолаушылар электровозын шығару жоспарланған. Журналистер зауыттың 6 өндірістік цехын аралап, әрқайсысының міндеттерімен және қызметімен танысты.
– Мұнда локомотивтердің бесінші буыны шығарылады. Қазіргі таңда біз ҚТЖ-ға жүк және жолаушылар тасымалдайтын электровоздарды шығарамыз. Alstom компаниясының 100 пайыз еншісіндеміз. Соның арқасында экспорттық әлеуетімізді көтеріп, локомотивтің кузовы, транформаторлар, басқа да бөлшектерді шетелге шығаруға жұмыс істеліп жатыр. Зауытта 750-ден астам, сервистік бөлімде 600-ден аса адам жұмыс істейді. 2018-2022 жылдары Әзірбайжанға 40 электровоз, биыл Францияға 10 кузовты жөнелттік. Жылдың соңына дейін трансформаторларды экспорттаймыз. Бұл зауыт технологиялық жағынан алдыңғы орында, ТМД көлеміндегі бірегей кәсіпорын, әлем бойынша ТОП-3 үздік мекеменің қатарына енеді. Отандық өнімдер бойынша 240-тан астам қазақстандық кәсіпорындармен бірге ынтымақтастықта жұмыс істейміз, – дейді зауыттың жоба директоры Бейбіт Ибраев.

2012 жылдан бері жұмыс істейтін зауыттың өндіріс алаңы 4 негізгі блоктан, яғни қойма, әкімшілік үй-жай, өндіріс және айналдыратын шеңберден тұрады. Ең ауқымды аймақ индустрияландыру, болатты қайнату, бояу, кабельдерді төсеу, орау, монтаждау, сынақтар, пайдалануға беру, кепілдікті және техникалық қызмет көрсету сияқты 10 маңызды кезеңді қамтитын өндіріс үшін бөлінген. 10 сатылы мұқият тексеруден кейін ғана зауыт өнімдері тұтынушыларға жеткізіледі.
Өнеркәсіп және құрылыс министрлігінің Электротехникалық және ауыр машина жасау басқармасының сарапшысы Арсен Базаровтың айтуынша, қазіргі таңда Қазақстанда әртүрлі жылжымалы құрамды өндіру бойынша толыққанды теміржол кластері қалыптасқан және кең өндірістік инфрақұрылым қалыптасқан деп айтуға болады.
– Елде теміржол бойынша ауыр өнеркәсіп саласында 8,5 мыңға жуық адам жұмыс істейтін 60-тан астам кәсіпорын бар. Олар Wabtec, Alstom және Stadler сияқты әлемдік көшбасшылармен серіктестікте заманауи локомотивтер, вагондар мен компоненттер шығарады. Бұл өнім жоғары халықаралық стандарттарға толық сәйкес келеді. Бүгінгі таңда біздің отандық өнімдеріміз жақын және алыс шет елдерге сәтті экспортталуда. Альстом - теміржол машиналарын жасаудағы әлемдегі ең ірі ойыншылардың бірі. Қазақстан үшін инвестор ретінде халықаралық компанияның болуы ғана емес, сонымен қатар ел аумағында өндірістік құзыреттерді құру да маңызды.
ЭҚЗ сияқты кәсіпорындарды дамыту Қазақстанда локомотивтер мен вагондар өндіруден бастап компоненттер шығаруға, сервистік қызмет көрсетуге және жөндеуге дейінгі теміржол саласы машинасын жасаудың толыққанды тізбегін қалыптастыру міндетіне сәйкес келеді. Бүгінгі таңда біздің отандық өнімдеріміз жақын және алыс шет елдерге сәтті экспортталуда. Биыл қаңтар-мамыр айларында ішкі нарық көлемі теңгелік мәнде 52,3% ұлғайды, бұл қолданыстағы теміржол паркі тозуының жоғары деңгейіне және оны ауқымды жаңартудың объективті қажеттілігіне байланысты. ЭҚЗ экспорттық тәжірибесі Қазақстанның теміржол техникасын тұтынушы ғана емес, сонымен қатар оны шетелдік нарықтар үшін өндіру алаңы ретінде де әрекет ете алатынын көрсетеді.
Министрлік тарапынан біздің міндетіміз - халықаралық қатысудың өз айналасында отандық өнеркәсіптік экожүйені біртіндеп құруға ықпал ету, өнеркәсіптік өндірісті дамыту үшін жағдай жасау және өз құзыреті шегінде тиісті мемлекеттік және инвестициялық міндеттердің орындалуын бақылау, – дейді сарапшы.
