Атырау темір жолына – 80 жыл

Темір жол тарихы
04.11.2022, 10:05
Суретті түсірген автор
Қосұйым Мұқашев

Атырау облысы бойынша меншікті тілші

Биыл Атырау темір жолына 80 жыл толып отыр. Осы аптада Атырау жүк тасымалы бөлімшесінде айтулы датаға орай салтанатты жиын өтіп, оған өлке теміржолына еңбегі сіңген ардагерлер мен бүгінгі күні әр салада тер төгіп жүрген теміржолшылар қатысты.

Жиынды ашқан бөлімше басшысы Аслан Базарғалиев көпшілікті атаулы күнмен құттықтап, бөлімше тарихына қысқаша тоқталып өтті. Тарихқа көз салсақ, 1925-26 жылдары салынған Гурьев–Доссор тартабанды темір жолы – өлкеге тартылған алғашқы шойынжол. Ұзындығы 92 километрлік бұл жол Жайық–Ембі өңірінің мұнайын жөнелту үшін қажет еді. Бұдан кейін мұнай өндірісін дамыту үшін Ескене сияқты құю станциялары бар тағы да екі тартабанды жол салынды. Тартабанды темір жолдар мұнай кәсіпшіліктерін Гурьевпен, Каспий теңізімен байланыстырды, сол арқылы мұнай еліміздің орталық аудандарына жеткізілді. 1936 жылы ұзындығы 517 шақырымдық Гурьев-Қандыағаш темір жолының құрылысы басталып, кейін ол Орскіге дейін жеткізілді. Гурьев–Қандыағаш теміржол желісі Ұлы Отан соғысы жүріп жатқан кезде, яғни 1942 жылы пайдалануға берілді және ол Орынбор темір жол жүйесінің құрамына енгізілді. Жүк тасымалдау қабілетінің шек - теулі болуына қарамастан бөлімше Ұлы Отан соғысын мұнай өнімдерімен жабдықтауда елеулі роль атқарды.  

Атырауда теміржол саласының қауырт өркендеу кезеңін 1960 жылдардың ортасы деуге болады. 1966 жылы ұзындығы 700 километрлік Мақат–Маңғышлақ, келесі жылы 180 километрлік Маңғышлақ–Өзен телімдері салынып, іске қосылды. 1970 жылы Орта Азия мен Қазақстанды Закавказьемен бұрынғы Кеңес Одағының орталық аудандарын төте жолмен жалғастыратын 333 километрлік Гурьев–Астрахань желісі қатарға қосылды. Сонымен Атыраудағы болат магистральдің жалпы ұзындығы 1735 километрге жеткен еді.  

Қандыағаш–Гурьев темір жолы 1939 жылғы 12 ақпанда салынып бітті. 1939 жылы 26 ақпан күні 40 вагон тіркелген бірінші пойыз Гурьевке келді. 1939 жылы желтоқсанда уақытша, 1942 жылы тұрақты іске қосылды. Міне, сол жылдан бастап Гурьев теміржол бөлімшесінің тарихы басталады. Бүгінде құрамында 18 станция, 31 разъезд, екі локомотив депосы, 1 электрмен қамту, 1 вагон шаруашылығы, үш байланыс және сигнализация, 2 жол дистанциясы, 3 өрт сөндіру, 2 қалпына келтіру пойызы бар бөлімше Қазақстанның көлік әлеуетін дамытуда стратегиялық маңызға ие, атқаратын жұмыс көлемі бойынша 1-категорияға жататын, жұмыс көлемі де үлкен әрі күрделі бөлімше.  

– Қазіргі уақытта Атырау теміржолында 5412 адам еңбек етеді және салаға еңбегі сіңген 1966 зейнеткеріміз бар. Баршаңызды мерейлі датамен құттықтап, зор денсаулық, еңбекте табыс тілеймін, – деп сөзін аяқтады бөлімше басшысы. Келесі кезекте еңбек ардагерлері сөз алып, өткен жылдардан естелік айтты.  

Салтанатты шара марапаттау рәсіміне жалғасты. «Адал еңбегі үшін» кеуде белгісімен Құлсары станциясы бастығының орынбасары Ш.Бақтыбаев, Мақат локомотив пайдалану депосының тепловоз машинисі С.Нәбишев, «Кәсібі бойынша үздік» төсбелгісімен Мақат станциясының диспетчері Қ.Сейдағалиев пен Атырау локомотив пайдалану депосының машинисі Ж.Құлахметов, «Үздік маман» атағымен Атырау вагон пайдалану депосының бастығы Ә.Бейсеев марапатталды. Тағы бір топ маман «ҚТЖ» ҰК» АҚ Басқарма төрағасының Құрмет грамотасы мен Алғыс хатымен, Кәсіподақтың 30 жылдығы төсбелгісімен және осы датаға арнап шығарылған «Атырау темір жолына 80 жыл» медалімен 200-ге жуық теміржолшы марапатталды.  

 

Жүк тасымалы
01.04.2026
Үкімет басшысы ЕАЭО-дағы жүк тасымалын үйлестіру үшін нейрожелілерді пайдалануды ұсынды
Жаңалықтар
01.04.2026
ҚТЖ-да көктемгі комиссиялық тексеру басталды
Жаңалықтар
01.04.2026
«Бақты – Аягөз» жобасы назарда
Әлемде
01.04.2026
Alstom Белград метросының алғашқы желісіне пилотсыз пойыздар жеткізбек
Жолаушылар тасымалы
01.04.2026
Жолаушы пойызда немесе вокзалда затын ұмытса, қандай әрекет жасау керек?
Жаңалықтар
31.03.2026
ҚТЖ-да еңбек ардагеріне құрмет көрсетілді
Әлемде
31.03.2026
2026 жылы Қытай - Еуропа бағытындағы жүк тасымалы 25%-ға артты
Жаңалықтар
31.03.2026
Қарағанды облысында жолаушыларды темір жолмен тасымалдау тарифі өзгереді
Жаңалықтар
31.03.2026
Қазақстан темір жолы Starlink жүйесін енгізуде
Жүк тасымалы
31.03.2026
Каспий теңізі: үміт пен күдік
Аймақтар
31.03.2026
Жамбылға жеті автокөлік келді
Қауіпсіздік
31.03.2026
Шұғыл тежелу – үлкен шығын
Темір жол тарихы
31.03.2026
Майталман теміржолшы Әнуарбек Ыбыраевтың құрметіне ескерткіш тақта орнатылды
ҚТЖ келбеті
31.03.2026
Парасат биігінде
Жаңалықтар / Мұрағат
31.03.2026
Қазақстан теміржолшысы газеті, №24 31 наурыз 2026 жыл
Жолаушылар тасымалы
30.03.2026
Сұранысқа сай сервис
Спорт
30.03.2026
Атыраулық теміржолшылар баскетболдан үздіктерді анықтады
Аймақтар
30.03.2026
Атырау облысында 9 теміржол вокзалы жаңғыртылып жатыр
Жолаушылар тасымалы
30.03.2026
«Астана – Талдықорған» бағытында тікелей пойыз қатынасы іске қосылады
Жаңалықтар
30.03.2026
Jibek Joly туристік пойызы кезекті халықаралық сапарын аяқтады