Шежірелі шойын жол тарихы

Темір жол тарихы
16.06.2026, 09:00
Суреттерді түсірген Александр ЖАБЧУК
Райхан Рахметова

«Қазақстан теміржолшысы» газетінің тілшісі

120 жылдан астам тарихы бар Қазақстан темір жолының бай тарихына шолу жасайтын болсақ, ол өткен ғасырдың басында 1901-1904 жылдары тартылған Орынбор-Ташкент магистралінен бастау алады. Қазақтың кең сахарасын тіліп өткен шойын жолдар мен түтіні будақтаған ащы дауысты паровоздар легі – кешегі тарих.

«Нұрлы жол» вокзал кешенінде ашылған мұражайды алғашқы тамашалаушылар қатарында шойын жолдың ғасырлық тарихының тамырына үңіліп, тағдырына қанықтық. Теміржол мұражайының көздеген мақсаты – заманауи музей технологиялары арқылы ел теміржолы тарихын сақтау, зерделеу және дәріптеу, мәдени-білім беру ортасын дамыту және өскелең ұрпақтың инженерлік, көліктік және техникалық мамандықтарға деген қызығушылығын қалыптастыру десек, біз көріп, куә болған шежірелі қазына ол идеяның жүзеге асқанын айғақтайды.  

Музей тарихи жәдігерлерді сақтау орны ретінде ғана емес, сонымен қатар тарихты, технологияны, ғылымды және ағартушылықты біріктіретін қаланың заманауи мәдени-білім беру алаңы ретінде де құрылған. Ол – тұрақты экспозициядан басқа балаларға, студенттерге, мамандарға және теміржол саласының тарихы мен дамуына қызығушылық танытқандарға арналған дәрістер, музей сабақтары, кәсіптік бағдар беру бағдарламалары, уақытша көрмелер, білім беру жобалары, сарапшылармен кездесулер мен тақырыптық іс-шаралар өткізілетін орын. ҚТЖ білім беру мекемелерімен, зерттеу ұйымдарымен, мәдени институттармен, туристік компаниялармен, креативті индустрия өкілдерімен және Қазақстанның қазіргі заманғы музей кеңістігін дамытуға мүдделі барлық адамдармен ынтымақтастыққа ашық.  

Атшаптырым алаңды алып жатқан мұражай классикалық формат пен заманауи цифрлық технологияларды шебер үйлестірген. Экспозицияда Ar және VR – кеңейтілген және виртуалды шынайылық технологиялары, интерактивті панельдер, мультимедиялық экрандар, тренажерлер қолданылады. Бұл келушілерге теміржол саласының тарихы мен қазіргі заманға тереңірек үңілуге мүмкіндік береді. Музейдің басты ерекшеліктерінің бірі – түпнұсқа локомотивтер мен теміржол техникасының ауқымды макеттері. Экспозицияда жылжымалы құрамның тарихи және заманауи үлгілері ұсынылған.  

Басты экспонаттар қатарында кешегі кеңес елдерінің темір жолдарында кеңінен қолданылатын және маневрлік жұмыс үшін ең танымал тепловоздардан бастап жоғары жылдамдықты және ыңғайлы теміржол тасымалының дамуын көрсететін жаңа буынның заманауи жолаушылар вагонына дейін бар.

Шынайы заттардың, ауқымды техниканың және заманауи технологиялардың үйлесімі келушілерге адамдардың тағдыры, инженерлік жетістіктері мен тарихи оқиғалары арқылы теміржол саласының дамуын көруге мүмкіндік береді. Мұнда тұрақты экспозициядан басқа көлік тарихы, инженерия, өнеркәсіп, мәдениет және заманауи технологиялар бойынша тұрақты уақытша көрмелер өткізу жоспарланып отыр. Бұл музей мазмұнын үнемі жаңартып отыруға және қала тұрғындары мен қонақтары үшін жаңа білім беру және мәдени жобаларды қалыптастыруға мүмкіндік береді.  

Мұражай қаланың ең қолайлы көлік нүктелерінің бірінде орналасқан, бұл оны Астана тұрғындары үшін де, елорда қонақтары үшін де қолжетімді етеді. Оған қоғамдық көлікпен оңай жетуге болады, сонымен қатар теміржол вокзалының LRT станциясы орналасқан. Мұражай сейсенбіден жексенбіге дейін сағат 10:00-19:00 аралығында жұмыс істейді.  

Жаңалықтар
05.07.2026
Астана әкімі мен ҚТЖ Басқарма Төрағасы Астана-1 теміржол вокзалын қайта жаңарту барысымен танысты
Жолаушылар тасымалы
04.07.2026
Сианьнан шыққан халықаралық туристік пойызбен Алматыға 60-қа жуық турист келді
Жаңалықтар
04.07.2026
ҚТЖ Басқарма төрағасы Атырау теміржол вокзалын жаңғырту жұмысын жеделдетуді тапсырды
Жаңалықтар
04.07.2026
Ақтау портында орамды болатты ауыстырып тиеу қайта жанданды
Жаңалықтар
04.07.2026
ҚТЖ басшысы мен Маңғыстау облысының әкімі Ақтау вокзалындағы жөндеу жұмыстарымен танысты
Жаңалықтар
04.07.2026
Талғат Алдыбергенов Маңғыстау облысындағы теміржол нысандарын аралады
Жаңалықтар
03.07.2026
Пойызда рейд ұйымдастырылды
Жолаушылар тасымалы
03.07.2026
Пойыз жолсерігі қандай міндеттерді атқарады?
Жаңалықтар
03.07.2026
ҚТЖ да 1000-нан астам тәлімгер кәсіби тәжірибесін жас мамандарға тапсырады
Жаңалықтар
03.07.2026
17 мыңнан астам теміржолшы біліктілігін арттырды
Жаңалықтар
03.07.2026
Мақсат – іскерлік этиканы нығайту
Жаңалықтар
03.07.2026
«Кедентранссервис» сыбайлас жемқорлыққа қарсы
ҚТЖ келбеті
03.07.2026
Үздіктер анықталды
Аймақтар
03.07.2026
Болашақтың игі бастамасы
Сұхбат
03.07.2026
«Integra Construction KZ» – жол құрылысының көшбасшысы
Аймақтар
03.07.2026
Жамбыл жырларын жатқа оқыды
Аймақтар
03.07.2026
Теміржолға адал перзент өсірген әкеге алғыс
Жаңалықтар / Мұрағат
03.07.2026
Қазақстан теміржолшысы газеті, №51 03 шілде 2026 жыл
Аймақтар
02.07.2026
Атырауда теміржол техникасын сынақтан өткізетін тәуелсіз орталық ашылды
Жолаушылар тасымалы
02.07.2026
ҚТЖ пойыздарымен 6 миллионнан астам жолаушы тасымалданды