Машинист. Басшы. Ұстаз

ҚТЖ келбеті
08.12.2020, 11:22
Қосұйым Мұқашев

Атырау облысы бойынша меншікті тілші

Қазақстан темір жолы өзінің ғасырлық тарихында талай тарландарды өсіріп, тәрбиелеп шығарды. Сондықтан да теміржолшы мамандығы – ұрпақтан ұрпаққа ұласып келе жатқан кәсіп. Бүгінгі 21-ші ғасыр теміржолшылары да тәуелсіз мемлекет теміржолының тарихын жасаушылар болып саналады. Оның ішінде желтоқсанның 9-ы жетпіс жасқа толғалы отырған бүгінгі кейіпкеріміз Бисалиев Ыбырай Жолдасұлы да бар. 

Балалық шағы туған қаласы Гурьевте өтті. Бала кезінен көргентүйгендері, алғашқы арманы да оны теміржолға қарай бағыттады. Мектеп қабырғасынан кейін көп ойланбай Ташкент темір жол көлігі инженерлері институтына түсті. Арада жастық шақтың ең тамаша кезі – студенттік 5 жыл да өте шықты. 

Институтты «Тепловоздар және тепловоз шаруашылығы» мамандығы бойынша бітіріп, инженер-механик біліктілігін алып шыққан жоғары білімді маман туған жерге оралып, 1974 жылы ол кезде жұмысы қайнап тұрған Мақат локомотив депосына шебер болып орналасты. Бір жыл әскери борышын өтеп станцияға қайтып оралған соң жұмысты басынан бастауды теріс көрмеді.

Әуелі машинист көмекшісі, сосын машинист болып үш жылдай жұмыс жасады. Осы жылдарда локомотив тірлігінің әліппесін түгел меңгерді. 

1979 жылы локомотив шаруашылығы бойынша ревизор болып тағайындалды. Бөлімшенің жүрегі саналатын Мақат станциясынан сол кездері жүздеген пойыз өтетін. Олардың бәрін қабылдапжөнелтудің өзі үлкен күш, ал жөндейтіні, құрастыратыны, орындарын алмастыратыны, т.б. толып жатқан жұмыс теміржолшылардың мойын бұруына мұрша бермейтін қарбалас кезең еді деп еске алады кейіпкеріміз. Бұл жерде локомотившілерге басты салмақ түседі. Осы жұмыстарды үйлестіріп отыру үшін де шеберлік керек. Жас маман Ыбырай Жолдасұлы жұмыстың алдыңғы легінде жүретін. «Жас келсе – іске» деп бекер айтқан ба және жұмысын ұтымды ұйымдастыра білетін алғырлығы да басшылық назарынан тыс қалған жоқ. 

Он шақты жылдан соң кешегі жас маман Гурьев локомотив депосының директоры, Гурьев жол бөлімшесі локомотив бөлімінің бастығы, Батыс Қазақстан теміржолы бойынша локомотив шаруашылығы қызметі басшысының бірінші орынбасары қызметтерін абыроймен атқарып, Батыс аймақ темір жолының дамуына сүбелі үлес қосты. 

Одан кейінгі қызметі Астанада жалғасты: «ҚТЖ» РМК Локомотив шаруашылығы департаменті бастығының орынбасары, бастығы, «Локомотив» ЕМК жөндеу бөлімінің бастығы, техникалық нормалау басқармасының бастығы сынды жоғары лауазымдарды атқара жүріп, ел теміржолының еңсесін көтергендердің алдыңғы қатарынан табылды. Кейінгі он жылда «Локомотив» АҚ президентінің Батыс аймақ бойынша өкілі болып еңбек етті. «Ыбырай Бисалиев қандай қызмет атқарса да өзінен де, өзгеден де ең алдымен жауапкершілікті талап етті. Темір жолда болып жататын әр түрлі қиын жағдайларда тығырықтан шығудың тиімді амалын қарастырып, ұтымды шешім қабылдауға үйренген жан. 

Әріптестерімен қарым-қатынаста адал, жалпы темір жолды да, теміржолшы мамандығын да жақсы түсінетін адам» дейді ол туралы атыраулық әріптестері. Бұл сөзді депоның қазіргі басшысы Қуаныш Таутанов та қолдайды.

«Сол кісілердің салған сара жолымен келеміз» дейді ол. Бүгінде де Ыбырай Жолдасұлы зейнеттемін деп қол қусырып қарап отырған жоқ. Ақтөбедегі Баишев атындағы университетте «Инженерия және көліктік қызметтер» кафедрасында аға оқытушы болып шәкірт тәрбиелеуде. 20-дан астам ғылыми-зерттеу жұмыстары мерзімді баспасөзде («Вестник КазАТК», «Поиск», «Магистраль», «Вестник АУ им. Баишева») жарияланған. 

2013 жылы «Локомотив бригадалары үшін», 2015 жылы «Тепловозы» оқу құралдарын және қазақ тілінде «Қозғалысты және локомотив паркінің жұмысын басқару», «Тасымалды ұйымдастыру және қозғалысты басқару» сынды оқулықтарын шығарды. 2000 жылы «Құрметті теміржолшы» атанды, және «Адал еңбегі үшін», «Еңбек ардагері» марапаттарының да иегері. Кешегі атыраулық әріптестері, барша батыстық теміржолшылар мерейгерді құттықтап, денсаулық пен бақыт тілейді. Тілекке барша локомотившілер қосылады деген сенімдеміз. 

Жолаушылар тасымалы
10.02.2026
Жолаушының пойызда жағдайы нашарласа, не істеу керек?
Жаңалықтар
10.02.2026
Теміржол кластерінің бес кәсіпорны Қазақстандық тауар өндірушілер тізіліміне енді
Цифрландыру
10.02.2026
Жасанды интеллект: Цифрлық сервистің жаңа кезеңі
Аймақтар
10.02.2026
Жамбыл филиалының өндірістік және қаржылық көрсеткіштері
Станция тынысы
10.02.2026
Бейнеудің мүмкіндігі артады
Әлеумет
10.02.2026
Тегін билет кімдерге тиесілі?
Қауіпсіздік
10.02.2026
Жұмысшылар қауіпсіздігі маңызды
Жаңалықтар / Мұрағат
10.02.2026
Қазақстан теміржолшысы газеті, №10 10 ақпан 2026 жыл
Спорт
09.02.2026
Спорт комитеті құрылды
Жаңалықтар
09.02.2026
ҚТЖ мен Эстония темір жолы басшылары логистика мәселелерін талқылады
Қауіпсіздік
09.02.2026
Шұғыл тежеу көбейген
Әлемде
09.02.2026
Әйгілі Big Boy паровозы АҚШ-тың 250 жылдығына орай турға шығады
Жолаушылар тасымалы
09.02.2026
«Астана – Талдықорған» бағытында жаңа теміржол маршруты іске қосылады
Жүк тасымалы
09.02.2026
2025 жылы теміржолмен жүк тасымалдау көлемі 320 млн тоннаға жетті
Жаңалықтар
06.02.2026
ҚТЖ көктемгі су тасқынына дайындықты бастады
Жаңалықтар
06.02.2026
ҚТЖ қалпына келтіру пойыздарын заманауи техникамен толықтырды
Станция тынысы / Қауіпсіздік
06.02.2026
Қауіпсіздікті қадағалаудың қандыағаштық үлгісі
Жаңалықтар
06.02.2026
Корея жастары ҚТЖ-ға келді
Сұхбат
06.02.2026
Қанат Әлмағамбетов: «Өтініш-шағымдарды екі есе төмендетуге қол жеткіздік»
Қауіпсіздік
06.02.2026
Алматыда арнайы сабақ ұйымдастырылды