Қала маңы тасымалының ауқымы кең

Қарағандыға жұмыс сапарымен барған біздің ат басын бұрған мекеменің бірі «Жолаушылар тасымалы» АҚ «Қала маңы» филиалының аймақтық телімі болды. Теміржол көлігінде ширек ғасырға жуық еңбек етіп келе жатқан Назгүл Қалиасқарова жетекшілік ететін ең ірі телім әлеуметтік маңызға ие 22 бағдарға қызмет көрсетеді.

«Қала маңы» филиалына қарасты Қарағанды телімінің басқа телімдерден артықшылығы, мұнда электропойыздармен қатар жолаушылар пойыздары да бар. 300-ден астам адам еңбек ететін мекемеде оның жартысын жолсеріктер, аға жолсеріктер мен пойыз бастықтары құрайды. Сондай-ақ 80 машинист және олардың көмекшілері, пойыздарға қызмет көрсететін өзге де персоналдар бар.  

– Бізде Қарағанды Жолаушылар пунктінде тұрақтап тұратын Қарағанды – Балқаш және Қарағанды – Жезқазған бағдарына қатынайтын әлеуметтік маңызды жолаушылар пойыздары бар. Бұл пойыздарға он шақты, кейде одан да көп вагон тіркеліп жатады, сондықтан мұнда бір вагонға екі жолсерік қызмет жасайды. Ал 4 немесе ең көбі 6 вагоны бар электропойыздарда екі немесе үш жолсерік қызмет көрсетеді, яғни екі вагонға бір жолсерік, – дейді Назгүл Қалиасқарова.  

Оның айтуынша, жолсеріктер жалақысы да өзге желілік өндірістік қызметкерлер сияқты жыл басынан бері 20% өскен. Бұдан бөлек, тоқсанға бір рет өндірістік көрсеткіштеріне қарай КТУ, артық сағаттары үшін үстеме ақылар төленеді екен. «Үздік жолсерік», «Үздік пойыз бригадасы» сынды байқаулардың жеңімпаздарын да ақшалай ынталандыру қарастырылған.  

Телім бастығы бізді техникалық кабинетке бастап келді. Әппақ жейде киген жолсерік арулар кезекті дәріс тыңдап отырған сәтінің үстінен түстік. Сабақтың аяқталуына санаулы минут қалыпты. Жолсеріктермен тілдесу үшін күте тұрдық. Қарағанды – Астана бағытындағы электропойыздың жолсерігі Лаура Жаркенованың еңбек өтілі 9 жылдан асыпты.  

«Біз жаңа ғана техникалық сабақта өрт және электр қауіпсіздігі тақырыбында дәріс тыңдап, билет беретін машинкамыз істемей қалғанда қандай әрекеттер жасау керектігі туралы күнделікті жұмысымызда кездесіп жататын жайттарды тағы да пысықтап, білмейтін дүниелерімізді толықтырдық», – дейді Лаура.  

Жолсерік қызметінің ерекшелігі туралы сауалымызға орай қиындығы мен қызығы мол жұмысы өзіне ұнайтынын жеткізді.

«Әрине жолаушылар әртүрлі болады. Бірақ міндетіміз жолаушыға қызмет көрсету болған соң, ортақ тіл табысып, сапарын жайлы етуге тырысамыз. Өйткені олар – теміржол көлігін таңдап отырған біздің клиенттеріміз. Ал клиент қашан да дұрыс», – деп күлді Лаура Хамитқызы.  

Бұдан кейін біз локомотив бригадаларының машинист-нұсқаушысы Максим Дорофеевке ілесіп, телімге қарасты электропойыздар мен электровоздар жөндеуден өтетін «Қамқор Локомотив» ЖШС-на қарасты жөндеу депосына бардық.  

«Мынау өздеріңіз көріп тұрған электропойыз күрделі жөндеуден өтіп жатыр. Біз пайдаланушы ретінде жөндеу жұмыстарының сапасын бақылаймыз. Электропойыздарды пайдалану жөндеу сапасына байланысты. Нұсқамаға сәйкес электропойыз күрделі жөндеуден жүрген жүрісіне, мерзіміне, жүріп өткен километражына қарай өтеді. Бұл электропойыз біздің телімге 2016 жылдың желтоқсан айында келді, ал 2017 жылдың 1 қаңтарында эксплуатацияға шығарылды. Содан бері 6 жыл өтті, нұсқамаға сәйкес оның КР циклында ірі жөндеуден өтетін уақыты келді. Бұл дегеніміз тораптарды, аппараттарды, агрегаттарды толық бөлшектеу, дефектоскопия, стендтерді тексеру, ақаулы бөлшектерін толықтай жаңасына алмастыру. Яғни электропойыздан шешіліп алынған барлық жабдықтар арнайы цехтарға жіберіледі, мәселен пневматикалық, электроаппараттық жабдықтар стендтер бар мамандандырылған цехтарда тар профилді мамандардың тексеруінен, жөндеуінен өтеді. Осылайша бұл электропойыз толықтай бөлшектеніп, қайта жиналады. Жұмыс көлемі ауқымды болғандықтан, электропойыз КР циклындағы жөндеуде 35 тәулік тұрады», – деп жан-жақты мағлұмат берді Максим Дорофеев.  

Оның айтуынша, электропойызды пайдаланушылар күрделі жөндеу біткеннен кейін жылжымалы құрамды қабылдап алып, жөндеу сапасын бағалайды. Ал жөндеу қызметін ұсынушы «Қамқор Локомотив» аталған жөндеу түрінен кейін электропойыздың қанша уақыт бұзылмай, тоқтаусыз жүретіндігіне кепілдік мерзімін береді екен. Сондықтан олар да жөндеудің сапалы жүргізілуіне мүдделі дейді машинист-нұсқаушы. Күрделі жөндеуден шықан соң жеті күннен кейін аталған электропойыз ТО-3 циклды жоспарлы жөндеу түрінен өтеді екен. Оны механиктер, электроаппаратшылар, қозғалтқыш бөлігін жөндеушілер сияқты тағысын тағы мамандардан тұратын кешенді бригада өткізеді екен.

«Желіде 4000 км кепілдік мерзімін өтеп келген соң бұл электропойыз ТО-3 циклды жөндеу түріне кіреді. Канавада бар болғаны алты сағат тұрады. Осы уақыт ішінде кешенді бригада өздеріне тиесілі бөлік бойынша тексеру жүргізіп, реттеу, тежегіш колодкасын алмастыру сияқты ұсақ-түйек жұмыстарын жүргізеді. Мұны жоспарлы-алдын алу жөндеуі деп те атайды. Себебі электровоздың бұзылып жолда тұрып қалуына жол берілмейді, мысалы автокөлік сынып қалса, оны эвакуатормен алып кете салады. Ал электровоз жолда бұзылса, соңынан келе жатқан пойыздар да тоқтап тұруға мәжбүр болады. Сондықтан ауруды емдегенше, алдын алған дұрыс деген қағида бізге де қатысты», – дейді Максим Дорофеев.  

Айтуынша, Қарағанды телімінде еңбек ететін 40 локомотив бригадасы барлық сериялы локомотивтерді меңгерген, сондықтан мейлі электропойыз, мейлі электровоз болсын, кез келген локомотивке ауысып отырып кете береді.